അമേരിക്കൻ ഡോളറിനെ വെല്ലുവിളിച്ച് പുതിയ നീക്കം; ബ്രിക്സ് ബാങ്കിൽ അംഗമാകാനൊരുങ്ങി ഇറാൻ

ദുബൈ: ബ്രിക്സ് രാജ്യങ്ങളുടെ കൂട്ടായ്മ രൂപീകരിച്ച 'ന്യൂ ഡെവലപ്‌മെന്റ് ബാങ്കിൽ' (എൻ.ഡി.ബി) ഇറാൻ ഉടൻ അംഗമാകുമെന്ന് സെൻട്രൽ ബാങ്ക് ഗവർണർ അബ്ദുൽനാസർ ഹെമ്മാതി അറിയിച്ചു. ഇന്ത്യയുടെ ആതിഥേയത്വത്തിൽ നടക്കുന്ന ബ്രിക്സ് ധനകാര്യ യോഗത്തിന് മുന്നോടിയായി പുറത്തുവിട്ട സ്റ്റേറ്റ് മീഡിയ റിപ്പോർട്ടിലാണ് അദ്ദേഹം ഇക്കാര്യം വ്യക്തമാക്കിയത്. അന്താരാഷ്ട്രതലത്തിലും യു.എസിന്റെയും കനത്ത ഉപരോധങ്ങൾ നേരിടുന്ന ഇറാൻ, ഡോളർ വ്യവസ്ഥയ്ക്ക് പുറമെ ബദൽ സാമ്പത്തിക മാർഗ്ഗങ്ങൾ തേടുന്നതിന്റെ ഭാഗമായാണ് ഈ നിർണായക നീക്കം.

അതേസമയം, ഇറാന്റെ അംഗത്വവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട വിവരങ്ങൾ ഔദ്യോഗികമായി സ്ഥിരീകരിക്കാൻ കഴിയില്ലെന്നാണ് എൻ.ഡി.ബിയുടെ കോർപ്പറേറ്റ് കമ്മ്യൂണിക്കേഷൻസ് വിഭാഗം മാധ്യമങ്ങളോട് പ്രതികരിച്ചത്. വികസ്വര രാജ്യങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള സാമ്പത്തിക ബന്ധം ശക്തിപ്പെടുത്തുന്നതിന്റെ ഭാഗമായി 2024-ലാണ് ഇറാൻ ബ്രിക്സ് കൂട്ടായ്മയിൽ അംഗമായത്. അതിനുശേഷം ബാങ്കിന്റെ ഓഹരി ഉടമയാകാനും അംഗത്വം നേടാനുമുള്ള ആഗ്രഹം ഇറാൻ നിരന്തരം പ്രകടിപ്പിച്ചിരുന്നു.

അടിസ്ഥാന സൗകര്യ വികസന പദ്ധതികൾക്കും സുസ്ഥിര വികസന പ്രവർത്തനങ്ങൾക്കും ധനസഹായം നൽകുന്നതിനായി ബ്രസീൽ, റഷ്യ, ഇന്ത്യ, ചൈന, ദക്ഷിണാഫ്രിക്ക എന്നീ രാജ്യങ്ങൾ ചേർന്നാണ് 2015-ൽ ഈ ബാങ്ക് സ്ഥാപിച്ചത്. പിന്നീട് യുണൈറ്റഡ് അറബ് എമിറേറ്റ്സ്, ഈജിപ്ത് തുടങ്ങിയ മറ്റ് വളർന്നുവരുന്ന സാമ്പത്തിക ശക്തികളെയും ബാങ്ക് അംഗങ്ങളായി ഉൾപ്പെടുത്തിയിരുന്നു. യുണൈറ്റഡ് നേഷൻസിലെ അംഗങ്ങൾക്കും മറ്റ് വികസ്വര രാജ്യങ്ങൾക്കും എൻ.ഡി.ബിയിൽ അംഗത്വത്തിന് അർഹതയുണ്ട്. കഴിഞ്ഞ ജൂൺ 5-ന് ഉസ്ബെക്കിസ്ഥാൻ ബാങ്കിന്റെ പത്താമത്തെ അംഗമായി മാറിയിരുന്നു.

ബ്രിക്സ് അംഗരാജ്യങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള സഹകരണത്തിന്റെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട നേട്ടം ന്യൂ ഡെവലപ്‌മെന്റ് ബാങ്കിന്റെ സ്ഥാപനമാണെന്നും, രാജ്യം ഉടൻ തന്നെ ഈ ബാങ്കിൽ അംഗമാകുമെന്നും ഹെമ്മാതി സ്റ്റേറ്റ് മീഡിയയോട് പറഞ്ഞു. ഈ വർഷത്തെ ബ്രിക്സ് കറൻസി ചെയർമാൻ പദവി വഹിക്കുന്ന ഇന്ത്യ നടത്തുന്ന ധനകാര്യമന്ത്രിമാരുടെയും സെൻട്രൽ ബാങ്ക് ഗവർണർമാരുടെയും ആദ്യ യോഗത്തിൽ ഹെമ്മാതി പങ്കെടുക്കുന്നുണ്ട്.

അമേരിക്കൻ ഡോളറിനെ ആശ്രയിക്കുന്നത് കുറയ്ക്കുന്നതിനായി ബ്രിക്സ് അംഗങ്ങൾ ദേശീയ കറൻസികളിൽ വ്യാപാരവും സാമ്പത്തിക ഇടപാടുകളും പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കാൻ ലക്ഷ്യമിടുന്നുണ്ട്. ദേശീയ കറൻസികൾ ഉപയോഗിച്ച് വ്യാപാരം നടത്താൻ ബ്രിക്സ് അംഗങ്ങൾക്ക് കഴിയുമെന്ന് ഇറാൻ വിശ്വസിക്കുന്നുവെന്നും, മറ്റ് അംഗങ്ങളുമായി ഉഭയകക്ഷി, ത്രികക്ഷി നാണയ സഹകരണത്തിനാണ് രാജ്യം ശ്രമിക്കുന്നതെന്നും ഹെമ്മാതി കൂട്ടിച്ചേർത്തു.

അമേരിക്കയുമായും ഇസ്രായേലുമായി നിലനിൽക്കുന്ന സംഘർഷങ്ങൾ അവസാനിപ്പിക്കാൻ ഇതുവരെ സമാധാന കരാറിലെത്താൻ കഴിയാത്ത സാഹചര്യത്തിലാണ് ഇറാന്റെ പുതിയ സാമ്പത്തിക നീക്കം. ആഗോള സാമ്പത്തിക രംഗത്ത് അമേരിക്കൻ ആധിപത്യത്തിന് ബദൽ സംവിധാനങ്ങൾ ഒരുക്കുന്നതിന്റെ ഭാഗമായി ബ്രിക്സ് കൂട്ടായ്മ നടത്തുന്ന പ്രവർത്തനങ്ങളിൽ ഇറാൻ സജീവമായി പങ്കാളിയാകുന്നത് അന്താരാഷ്ട്ര തലത്തിൽ വലിയ ചർച്ചയായിട്ടുണ്ട്. ഡോളറിനെ ഒഴിവാക്കിക്കൊണ്ടുള്ള ഇറാന്റെ ഈ തന്ത്രപരമായ നീക്കം മിഡിൽ ഈസ്റ്റിലെ സാമ്പത്തിക രംഗത്ത് വലിയ മാറ്റങ്ങൾക്ക് വഴിവെക്കുമെന്നാണ് സാമ്പത്തിക വിദഗ്ധരുടെ വിലയിരുത്തൽ.