ട്രംപീരിയലിസം: നവസാമ്രാജ്യത്വത്തിന്റെ ഫാഷിസ്റ്റ് മുഖം

ഫാഷിസ്റ്റ് ഭരണരൂപങ്ങൾ പുതിയ രൂപഭാവങ്ങളോടെ തിരിച്ചുവരുന്ന കാലഘട്ടത്തിലാണ് നാം ജീവിക്കുന്നത്. അമേരിക്കൻ പ്രസിഡന്റ് ​േഡാണൾഡ് ട്രംപിന്റെ രാഷ്ട്രീയ ശൈലിയെയും സാമ്രാജ്യത്വ സമീപനങ്ങളെയും ആസ്പദമാക്കി രൂപംകൊണ്ട ‘ട്രംപീരിയലിസം’ എന്ന സങ്കൽപം ഇന്ന് ഒരു വ്യക്തിയെ മാത്രം സൂചിപ്പിക്കുന്നതല്ല; ലോകത്തിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിൽ ഉയർന്നുവരുന്ന അതിദേശീയവും ഏകാധിപത്യ സ്വഭാവമുള്ള ഭരണരീതികളുടെ പൊതുരൂപകമായി അത് മാറിയിരിക്കുന്നു. ജനാധിപത്യത്തിന്റെ ഭാഷ സംസാരിച്ചുകൊണ്ട് ജനാധിപത്യത്തിന്റെ ആത്മാവിനെ തന്നെ ശ്വാസംമുട്ടിക്കുന്ന വൈരുധ്യാത്മകമായ രാഷ്ട്രീയ സംസ്കാരമാണ് ട്രംപീരിയലിസം പ്രതിനിധാനം ചെയ്യുന്നത്.

ഒ.വി. വിജയന്റെ ‘ധർമ്മപുരാണ’വും ആനന്ദിന്റെ ‘മരുഭൂമികൾ ഉണ്ടാകുന്ന’തും അധികാരത്തിന്റെ ഈ ഭീകരവും പ്രാകൃതവുമായ സ്വരൂപത്തെ മുൻകൂട്ടിക്കണ്ട സാഹിത്യ കൃതികളാണ്. വിജയന്റെ ലോകത്ത് അധികാരം ദുർഗന്ധം വമിക്കുന്ന, മനുഷ്യരുടെ രക്തം കുടിച്ച് ജീവിക്കുന്ന ഒരു ശക്തിയാണ്. അധികാരത്തിന്റെ അമിത കേന്ദ്രീകരണത്തിലൂടെ സമൂഹം എങ്ങനെയാണ് ആത്മാവില്ലാത്ത യന്ത്രമായി മാറുന്നതെന്ന് അദ്ദേഹം കാണിക്കുന്നു. ആനന്ദിന്റെ നോവലിലാകട്ടെ, ഭരണകൂടങ്ങളുടെ യുദ്ധവെറിയും സാമ്രാജ്യത്വ മോഹങ്ങളും മനുഷ്യരെ എങ്ങനെ മരുഭൂമിയിലേക്ക് തള്ളിവിടുന്നുവെന്നതുമാണ് കേന്ദ്ര പ്രമേയം. ഇന്ന് ട്രംപീരിയലിസം ഈ രണ്ട് സാഹിത്യ ലോകങ്ങളുടെയും യാഥാർഥ്യരൂപമായി ലോക രാഷ്ട്രീയത്തിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നു.

ജനാധിപത്യത്തിൽ നിന്ന് അതിദേശീയതയിലേക്ക്

ട്രംപീരിയലിസത്തിന്റെ രാഷ്ട്രീയം അമേരിക്കയിൽ മാത്രം ഒതുങ്ങുന്നില്ല. ഇന്ത്യ ഉൾപ്പെടെയുള്ള പല രാജ്യങ്ങളിലും ജനാധിപത്യം ക്രമേണ വോട്ടുബാങ്ക് രാഷ്ട്രീയത്തിലേക്കും അതിദേശീയതയിലേക്കും ചുരുങ്ങുന്ന കാഴ്ചയാണ് നാം കാണുന്നത്. ന്യൂനപക്ഷങ്ങളെ ‘അപരവത്കരിക്കുക’, വിമതശബ്ദങ്ങളെ ദേശവിരുദ്ധരായി ചിത്രീകരിക്കുക, ഭരണകൂട അധികാരം ഒരു കേന്ദ്രത്തിലേക്ക് കേന്ദ്രീകരിക്കുക, മാധ്യമങ്ങളെയും അന്വേഷണ ഏജൻസികളെയും രാഷ്ട്രീയ ആയുധങ്ങളാക്കുക എന്നിവ ഇന്ന് ലോകവ്യാപകമായി ശക്തിപ്പെടുന്നു. ദേശീയതയുടെ പേരിൽ ഭീതിയും വിദ്വേഷവും സൃഷ്ടിച്ചുകൊണ്ട് അധികാരം ഉറപ്പിക്കുന്ന രാഷ്ട്രീയ തന്ത്രം നവസാമ്രാജ്യത്വത്തിന്റെ വർത്തമാനസ്വരൂപമാണ്.

ഈ നവസാമ്രാജ്യത്വ രാഷ്ട്രീയത്തിന്റെ സാമ്പത്തിക അടിത്തറ കോർപറേറ്റ് ആധിപത്യമാണ്. പൊതുമുതലുകൾ സ്വകാര്യ കുത്തകകൾക്ക് കൈമാറുകയും ഭരണകൂടങ്ങൾ കോർപറേറ്റുകളുടെ താൽപര്യങ്ങൾക്കനുസരിച്ച് നയങ്ങൾ രൂപപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യുന്ന സാഹചര്യത്തിൽ ജനാധിപത്യം ക്രമേണ വിപണിയുടെ തടവറയിൽ അകപ്പെടുന്നു. ട്രംപീരിയലിസം യഥാർഥത്തിൽ കോർപറേറ്റുകളും ഭരണകൂടങ്ങളും തമ്മിലുള്ള അപകടകരമായ കൂട്ടുകെട്ടാണ്. മനുഷ്യാവകാശങ്ങളും സാമൂഹികനീതിയും ജനാധിപത്യ മൂല്യങ്ങളും അട്ടിമറിച്ച് സാമ്പത്തികവും രാഷ്ട്രീയവുമായ ആധിപത്യം ഉറപ്പിക്കുകയാണ് അതിന്റെ കേന്ദ്രലക്ഷ്യം.

ട്രംപീരിയലിസത്തിന്റെ ഏറ്റവും അപകടകരമായ സവിശേഷത അതിന്റെ ‘സാധാരണവത്കരണ’ രാഷ്ട്രീയമാണ്. യുദ്ധവും വിദ്വേഷവും മനുഷ്യാവകാശ ലംഘനങ്ങളും അസത്യ പ്രചാരണങ്ങളും ക്രമേണ പൊതുസമൂഹത്തിന്റെ ദൈനംദിന ബോധത്തിൽ സ്വാഭാവിക സംഭവങ്ങളായി മാറുന്നു. മാധ്യമങ്ങൾ, സോഷ്യൽ മീഡിയ പ്ലാറ്റ്ഫോമുകൾ, ഡിജിറ്റൽ നിരീക്ഷണ സംവിധാനങ്ങൾ എന്നിവ ഉപയോഗിച്ചുകൊണ്ട് ഭരണകൂടങ്ങൾ ജനങ്ങളുടെ ഭയത്തെയും അരക്ഷിതബോധത്തെയും രാഷ്ട്രീയമായി വിനിയോഗിക്കുന്നു. സത്യം എന്ന ആശയം തന്നെ സംശയത്തിന്റെ മഞ്ഞിൽ മറഞ്ഞുപോകുമ്പോൾ, ജനാധിപത്യത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനമായ വിമർശനാത്മക ചിന്ത ക്ഷയിക്കുന്നു. ഈ സാഹചര്യത്തിൽ, ഫാഷിസം ടാങ്കുകളുടെയും സൈനിക അട്ടിമറികളുടെയും രൂപത്തിൽ മാത്രമായിരിക്കില്ല പ്രത്യക്ഷപ്പെടുക; അത് തെരഞ്ഞെടുപ്പുകളിലൂടെയും മാധ്യമ പ്രചാരണങ്ങളിലൂടെയും ദേശീയ സുരക്ഷയുടെ പേരിലുള്ള ഭീതിവിതച്ചും സമൂഹത്തിന്റെ ഉള്ളറകളിലേക്ക് പ്രവേശിക്കുന്നു.

അന്താരാഷ്ട്ര നിയമങ്ങളെയും സംഘടനകളെയും അവഗണിച്ച് ഏകപക്ഷീയമായ ശക്തിപ്രയോഗത്തിലൂടെ ലോകക്രമം നിർണയിക്കാനാണ് ട്രംപീരിയലിസം ശ്രമിക്കുന്നത്. ലോകാരോഗ്യ സംഘടന, ലോക വ്യാപാര സംഘടന, പരിസ്ഥിതി ഉടമ്പടികൾ തുടങ്ങിയ അന്തർദേശീയ സംവിധാനങ്ങളെ ദുർബലപ്പെടുത്തുകയും സാമ്പത്തിക ഉപരോധങ്ങളും സൈനിക ഇടപെടലുകളും ശക്തിപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യുന്ന അമേരിക്കൻ സമീപനം അതിന്റെ ഉദാഹരണമാണ്.

യുദ്ധമുറികളിലെ സാമ്രാജ്യത്വം

ഈ നവസാമ്രാജ്യത്വ രാഷ്ട്രീയത്തിന്റെ ഏറ്റവും ശക്തമായ കൂട്ടാളികളിലൊരാളാണ് ഇസ്രായേൽ പ്രധാനമന്ത്രി ബിന്യമിൻ നെതന്യാഹു. പശ്ചിമേഷ്യയെ ഒന്നാകെ യുദ്ധാഗ്നിയിലേക്ക് തള്ളിവിട്ടുകൊണ്ട് നെതന്യാഹു നടത്തുന്ന നീക്കങ്ങളുടെ ഒടുവിലത്തെ തെളിവാണ് കഴിഞ്ഞ ഫെബ്രുവരിയിൽ വൈറ്റ് ഹൗസിലെ സിറ്റുവേഷൻ റൂമിൽ നടന്ന രഹസ്യയോഗം. വൈറ്റ് ഹൗസ് സിറ്റുവേഷൻ റൂമിൽ നടന്ന രഹസ്യചർച്ചകളെക്കുറിച്ച് പുറത്തുവന്ന വിവരങ്ങൾ, ഭരണകൂടങ്ങൾ എങ്ങനെയാണ് ലോകത്തെ യുദ്ധത്തിലേക്ക് തള്ളിവിടുന്നതെന്ന് വ്യക്തമാക്കുന്നു. യുദ്ധത്തെ എതിർത്തവരുടെ മുന്നറിയിപ്പുകൾ അവഗണിച്ചുകൊണ്ട് സാമ്രാജ്യത്വ താൽപര്യങ്ങൾക്കാണ് മുൻഗണന നൽകപ്പെട്ടത്.

പണ്ട് ഫാഷിസം പ്രധാനമായും ആഭ്യന്തര ‘ശുദ്ധീകരണ’ രാഷ്ട്രീയമായിരുന്നുവെങ്കിൽ, നവഫാഷിസം ആഗോള സാമ്പത്തിക ആധിപത്യത്തെയും വിഭവ നിയന്ത്രണത്തെയും ലക്ഷ്യമിടുന്നു. എണ്ണ, ആയുധ വിപണി, ഡോളർ ആധിപത്യം, കോർപറേറ്റ് താൽപര്യങ്ങൾ എന്നിവയാണ് പുതിയ സാമ്രാജ്യത്വത്തിന്റെ കേന്ദ്രങ്ങൾ. അതിനായി അന്താരാഷ്ട്ര നിയമങ്ങളെയും മനുഷ്യാവകാശങ്ങളെയും പോലും ലംഘിക്കാൻ ഭരണാധികാരികൾ തയാറാകുന്നു. പഴയ ഫാഷിസം കണിശമായ പാർട്ടി ഘടനകളെ ആശ്രയിച്ചിരുന്നുവെങ്കിൽ, ട്രംപീരിയലിസം കൂടുതൽ വ്യക്തി കേന്ദ്രീകൃതവും പ്രവചനാതീതവുമായ അധികാരശൈലിയാണ് പിന്തുടരുന്നത്.

‘ഞാനാണ് രാഷ്ട്രം’ എന്ന് പ്രഖ്യാപിച്ച ലൂയി പതിനാലാമന്റെ അധികാരബോധം ഇന്ന് ട്രംപിലും നെതന്യാഹുവിലും പുതിയ രൂപത്തിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നു. ഭരണകൂടം എന്നത് സ്വന്തം ഇച്ഛയാണെന്നും ലോകം തങ്ങളുടെ താൽപര്യങ്ങൾക്ക് വഴങ്ങണമെന്നും അവർ കരുതുന്നു. അതുകൊണ്ടുതന്നെ, നവസാമ്രാജ്യത്വം കേവലം രാഷ്ട്രീയ പ്രശ്നമല്ല; അത് മനുഷ്യാവകാശങ്ങളെയും ജനാധിപത്യത്തെയും ആഗോള സമാധാനത്തെയും ഭീഷണിപ്പെടുത്തുന്ന പ്രതിഭാസമാണ്.

ട്രംപീരിയലിസം മനുഷ്യബന്ധങ്ങളെയും സാമൂഹിക സുസ്ഥിരതയെയും തകർത്തെറിയുന്നു. മതം, വംശം, ഭാഷ, ദേശം എന്നീ തിരിച്ചറിവുകളെ പരസ്പര വിദ്വേഷത്തിന്റെ ഉപാധികളാക്കി മാറ്റുമ്പോൾ, മനുഷ്യന്റെ സഹവർത്തിത്വബോധം തന്നെ അപകടത്തിലാകുന്നു. ലോകത്തെ ‘നമ്മൾ’ എന്നും ‘അവർ’എന്നും കീറിമുറിച്ചുകൊണ്ടുള്ള ഈ രാഷ്ട്രീയ വ്യാകരണം ഒടുവിൽ ജനാധിപത്യത്തെ കശാപ്പുചെയ്യുന്നു. അതിനാൽ, ട്രംപീരിയലിസത്തിനെതിരായ പ്രതിരോധം കേവലം രാഷ്ട്രീയ പോരാട്ടമല്ല; അത് മനുഷ്യാന്തസ്സിനും സാംസ്കാരിക സഹവർത്തിത്വത്തിനും ജനാധിപത്യ മൂല്യങ്ങൾക്കും വേണ്ടിയുള്ള ആഗോളമായ ഒരു ധാർമിക സമരമാണ്.