ഗാഡ്ഗിൽ പരിസ്ഥിതി സംരക്ഷണത്തിനും പ്രകൃതി പഠനത്തിനും ജീവിതം ഉഴിഞ്ഞുവെച്ചയാൾ -വി.ഡി. സതീശൻ

തിരുവനന്തപുരം: അന്തരിച്ച പ്രശസ്ത പരിസ്ഥിതി ശാസ്ത്രജ്ഞൻ ഡോ. മാധവ് ഗാഡ്ഗിലിന് ആദരാഞ്ജലികൾ അർ‌പ്പിച്ച് പ്രതിപക്ഷ നേതാവ് വി.ഡി. സതീശൻ. പരിസ്ഥിതി സംരക്ഷണത്തിനും പ്രകൃതി പഠനത്തിനും ജീവിതം ഉഴിഞ്ഞുവച്ചയാളാണ് ഗാഡ്ഗിലെന്ന് സതീശൻ പ്രതികരിച്ചു.

പശ്ചിമഘട്ട പരിസ്ഥിതിയെ ഇത്രത്തോളം ആഴത്തില്‍ പഠിച്ച വ്യക്തികള്‍ വിരളമാണ്. മനുഷ്യ കേന്ദ്രീകൃത പരിസ്ഥിതി സംരക്ഷണം, പരിപാലനം, സന്തുലിത വികസനം, വികേന്ദ്രീകൃത ഭരണം എന്നിവ ഗാഡ്ഗില്‍ ദര്‍ശനത്തിന്‍റെ കേന്ദ്ര ബിന്ദുക്കളായിരുന്നുവെന്നും സതീശൻ കൂട്ടിച്ചേർത്തു.

ആരായിരുന്നു ഗാഡ്ഗിൽ?

ബുധനാഴ്ച രാത്രി രാവിലെ പുണെയിലെ ആശുപത്രിയിൽ ആയിരുന്നു മാധവ് ഗാഡ്ഗിലിന്റെ അന്ത്യം. 83 വയസ്സായിരുന്നു. പശ്ചിമഘട്ട സംരക്ഷണ പ്രവർത്തനങ്ങൾക്ക് പേരുകേട്ട ഈ പ്രശസ്ത പരിസ്ഥിതി ശാസ്ത്രജ്ഞൻ, ഇന്ത്യയുടെ പാരിസ്ഥിതിക ഗവേഷണ-സംരക്ഷണ നയം രൂപപ്പെടുത്തുന്നതിൽ പ്രധാന പങ്ക് വഹിച്ചു.

ബംഗളൂരുവിലെ ഇന്ത്യൻ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് സയൻസിലെ (ഐ.ഐ.എസ്‌.സി) സെന്റർ ഫോർ ഇക്കോളജിക്കൽ സയൻസസിന്റെ സ്ഥാപകനും ഗാഡ്ഗിൽ കമീഷൻ എന്നറിയപ്പെടുന്ന പശ്ചിമഘട്ട പരിസ്ഥിതി വിദഗ്ദ്ധ പാനലിന്റെ (ഡബ്ല്യു.ജി.ഇ.ഇ.പി) ചെയർമാനുമായിരുന്നു.

ആഗോള ജൈവവൈവിധ്യ കേന്ദ്രമായ പശ്ചിമഘട്ടത്തെക്കുറിച്ചുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ സുപ്രധാന പ്രവർത്തനങ്ങൾക്ക് 2024ൽ ഐക്യരാഷ്ട്രസഭ ഗാഡ്ഗിലിന് ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ പരമോന്നത പരിസ്ഥിതി ബഹുമതിയായ ‘ചാമ്പ്യൻസ് ഓഫ് ദി എർത്ത്’ അവാർഡ് സമ്മാനിച്ചു.

ഇന്ത്യയിലെ പാരിസ്ഥിതികമായി ദുർബലമായ പ്രദേശങ്ങളിൽ ജനസംഖ്യാ സമ്മർദം, കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനം, വികസന പ്രവർത്തനങ്ങൾ എന്നിവയുടെ ആഘാതം പഠിക്കുന്നതിനായി സർക്കാർ രൂപീകരിച്ച പശ്ചിമഘട്ട പരിസ്ഥിതി വിദഗ്ദ്ധ സമിതിയുടെ അധ്യക്ഷനായിരുന്നു അദ്ദേഹം.

2010ൽ, ഗാഡ്ഗിൽ പാനലിന്റെ ചെയർമാനായി നിയമിതനായി. പശ്ചിമഘട്ടത്തിന്റെ ഒരു പ്രധാന ഭാഗം പരിസ്ഥിതി ലോലമായി പ്രഖ്യാപിക്കണമെന്ന് ശിപാർശ ചെയ്യുന്ന ഒരു നിർണായക റിപ്പോർട്ട് സമർപ്പിച്ചു. ഈ റിപ്പോർട്ട് തീവ്രമായ ചർച്ചകൾക്ക് തുടക്കമിട്ടു. ഇന്ത്യയുടെ പരിസ്ഥിതി സംവാദത്തിലെ ഒരു നാഴികക്കല്ലായി ഇത് വ്യാപകമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.

1942 മെയ് 24 ന് പൂണെയിൽ ജനിച്ച ഗാഡ്ഗിൽ പ്രശസ്തനായ ഒരു അക്കാദമിക് കുടുംബത്തിൽ നിന്നുള്ളയാളാണ്. ധനഞ്ജയ് രാമചന്ദ്ര ഗാഡ്ഗിൽ പ്രശസ്തനായ സാമ്പത്തിക വിദഗ്ദ്ധനും ഗോഖലെ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടിന്റെ മുൻ ഡയറക്ടറുമായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റെ പിതാവ്.

ഗാഡ്ഗിൽ 1963ൽ ഫെർഗൂസൺ കോളേജിൽ നിന്ന് ജീവശാസ്ത്രത്തിൽ ബിരുദം നേടി. 1965ൽ മുംബൈ സർവകലാശാലയിൽ നിന്ന് ജന്തുശാസ്ത്രത്തിൽ ബിരുദാനന്തര ബിരുദവും 1969 ൽ ഹാർവാർഡ് സർവകലാശാലയിൽ നിന്ന് പിഎച്ച്ഡിയും നേടി. അവിടെ അദ്ദേഹം ഗണിതശാസ്ത്ര പരിസ്ഥിതി ശാസ്ത്രത്തിലും മൃഗങ്ങളുടെ പെരുമാറ്റമെന്ന വിഷയത്തിലും ഊന്നി പ്രവർത്തിച്ചു.

1971 ൽ ഇന്ത്യയിലേക്ക് മടങ്ങിയ ശേഷം, ഗാഡ്ഗിൽ 1973 ൽ ഇന്ത്യൻ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് സയൻസിൽ ചേർന്നു. ഐഐഎസ്‌സിയിലെ തന്റെ സേവനകാലത്ത്, സെന്റർ ഫോർ ഇക്കോളജിക്കൽ സയൻസസ്, സെന്റർ ഫോർ തിയററ്റിക്കൽ സ്റ്റഡീസ് എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള പ്രധാന സ്ഥാപനങ്ങൾ അദ്ദേഹം സ്ഥാപിച്ചു. ഇത് രാജ്യത്ത് ആധുനിക പാരിസ്ഥിതിക ഗവേഷണത്തിന് അടിത്തറയിട്ടു.

2004 ൽ ഐഐഎസ്‌സിയിൽ നിന്ന് വിരമിച്ച അദ്ദേഹം പിന്നീട് പുണെയിലെ അഘാർക്കർ റിസർച്ച് ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടിലും ഗോവ സർവകലാശാലയിലും അക്കാദമിക് ഇടപെടൽ തുടർന്നു.

പ്രധാനമന്ത്രിയുടെ ശാസ്ത്ര ഉപദേശക സമിതി, ദേശീയ ഉപദേശക സമിതി, ദേശീയ കടുവ സംരക്ഷണ അതോറിറ്റി എന്നിവയുൾപ്പെടെ നിരവധി ഉന്നതതല ദേശീയ, അന്തർദേശീയ സ്ഥാപനങ്ങളിൽ ഗാഡ്ഗിൽ സേവനമനുഷ്ഠിച്ചു