ഡീസലിന് വിട, ഹൈഡ്രജൻ യുഗത്തിലേക്ക് ഇന്ത്യൻ റെയിൽവേ; ഇന്ത്യയുടെ ആദ്യ ഗ്രീൻ ഹൈഡ്രജൻ ട്രെയിൻ ട്രാക്കിൽ

പരിസ്ഥിതി സൗഹൃദ ഗതാഗത സംവിധാനത്തിലേക്കുള്ള ഇന്ത്യയുടെ വലിയ ചുവടുവെപ്പായി, രാജ്യത്തെ ആദ്യത്തെ ഹൈഡ്രജൻ ട്രെയിൻ പരീക്ഷണയോട്ടം വിജയകരമായി പൂർത്തിയാക്കി. ജിന്ദ്-സോനിപ്പറ്റ് പാതയിൽ ഈ ആഴ്ച നടന്ന പരീക്ഷണയോട്ടത്തിൽ ട്രെയിനിന്റെ ബ്രേക്കിങ് സംവിധാനവും സുസ്ഥിരതയും ഉൾപ്പെടെയുള്ള കാര്യങ്ങൾ എൻജിനീയർമാർ സൂക്ഷ്മമായി പരിശോധിച്ചു. ഡീസലിന് പകരം ഹൈഡ്രജൻ ഫ്യൂവൽ സെല്ലുകൾ ഉപയോഗിച്ച് പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഈ ട്രെയിൻ, പരിസ്ഥിതിക്ക് ദോഷകരമായ കാർബൺ പുറന്തള്ളുന്നില്ല എന്നതാണ് ഇതിന്റെ ഏറ്റവും വലിയ പ്രത്യേകത. ഹൈഡ്രജനും ഓക്സിജനും തമ്മിലുള്ള രാസപ്രവർത്തനത്തിലൂടെ വൈദ്യുതി ഉൽപ്പാദിപ്പിക്കുകയും, ഉപോൽപ്പന്നമായി ജലബാഷ്പം മാത്രം പുറന്തള്ളുകയും ചെയ്യുന്ന അത്യാധുനിക സാങ്കേതികവിദ്യയാണ് ഇതിൽ ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്നത്.

10 കോച്ചുകളുള്ള ഈ ട്രെയിൻ സെറ്റ് ഒരു 'റിട്രോഫിറ്റഡ് ഡീസൽ ഇലക്ട്രിക് മൾട്ടിപ്പിൾ യൂണിറ്റ്' ആണ്. അതായത്, നിലവിൽ ഇന്ത്യയിലെ ഹ്രസ്വ-മധ്യ ദൂര റൂട്ടുകളിൽ ഓടിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്ന ഡീസൽ ട്രെയിനുകളെ ഹൈഡ്രജൻ ഇന്ധനത്തിലേക്ക് പരിവർത്തനം ചെയ്യുകയായിരുന്നു. ഹൈദരാബാദ് ആസ്ഥാനമായുള്ള മെധാ സർവോ ഡ്രൈവ്‌സ് എന്ന കമ്പനിയാണ് കാനഡയുടെ ബല്ലാർഡ് പവർ സിസ്റ്റംസുമായി ചേർന്ന് ഈ മാറ്റം സാധ്യമാക്കിയത്. 120 കിലോമീറ്റർ വേഗതയിൽ സഞ്ചരിക്കാൻ ശേഷിയുണ്ടെങ്കിലും, സുരക്ഷാ കാരണങ്ങളാൽ മണിക്കൂറിൽ 75 കിലോമീറ്റർ വേഗതയിലായിരിക്കും ഇത് സർവീസ് നടത്തുക. ഒരു തവണ ഇന്ധനം നിറച്ചാൽ ഏകദേശം 250 കിലോമീറ്റർ ദൂരം ഈ ട്രെയിനിന് സഞ്ചരിക്കാനാകും.

ഇന്ത്യൻ റെയിൽവേയുടെ 'ഹെറിറ്റേജ് ഫോർ ഹൈഡ്രജൻ' പദ്ധതിയുടെ ഭാഗമായാണ് ഈ ട്രെയിനുകൾ വിഭാവനം ചെയ്തിരിക്കുന്നത്. നിലവിൽ വൈദ്യുതീകരിക്കാൻ പ്രയാസമുള്ള റൂട്ടുകളിലും ചരിത്രപരമായ പ്രാധാന്യമുള്ള പാതകളിലും ഹൈഡ്രജൻ ട്രെയിനുകൾ ഓടിക്കാനാണ് റെയിൽവേ ലക്ഷ്യമിടുന്നത്. ഇന്ത്യയെ നെറ്റ്-സീറോ കാർബൺ എമിറ്ററാക്കി മാറ്റുക എന്ന ലക്ഷ്യത്തിലേക്ക് റെയിൽവേ നടത്തുന്ന നിർണായക നീക്കമാണിത്. വരും കാലങ്ങളിൽ പരിസ്ഥിതിക്ക് കോട്ടം തട്ടാത്ത രീതിയിലുള്ള ഇത്തരം ഗതാഗത സംവിധാനങ്ങൾ നമ്മുടെ റെയിൽവേ ശൃംഖലയെ കൂടുതൽ സുസ്ഥിരവും ആധുനികവുമാക്കുമെന്നാണ് പ്രതീക്ഷിക്കുന്നത്. പരീക്ഷണങ്ങൾ വിജയകരമായി പൂർത്തിയായെങ്കിലും, യാത്രക്കാർക്കായി ട്രെയിൻ എപ്പോൾ സർവീസ് ആരംഭിക്കുമെന്ന് റെയിൽവേ മന്ത്രാലയം ഔദ്യോഗികമായി പ്രഖ്യാപിച്ചിട്ടില്ല.