നിലാവെളിച്ചത്തിൽ വിമോചനത്തിന്റെ മുഖം

ചരിത്രം പലപ്പോഴും രാജാക്കന്മാരുടെ പേരുകളിലും യുദ്ധങ്ങളുടെ വിജയഗാഥകളിലും അധികാരത്തിന്റെ ഉയർച്ചകളിലുമാണ് രേഖപ്പെടുത്തപ്പെടുന്നത്. എന്നാൽ, ചരിത്രത്തിന്റെ യഥാർഥ ഹൃദയമിടിപ്പ് അധികാരത്തിന്റെ കൊട്ടാരങ്ങളിലല്ല അനീതിയുടെ ചൂടിൽ വെന്തുരുകിയ മനുഷ്യജീവിതങ്ങളിലാണ്. അത്തരം ഒരു ജീവിതത്തെ ചരിത്രത്തിന്റെ വരണ്ട താളുകളിൽ നിന്ന് സാഹിത്യത്തിന്റെ ഹൃദയത്തിലേക്ക് കൊണ്ടുവരുകയാണ് പി. സുരേന്ദ്രൻ നിലാവിന്റെ വിരലുകൾ എന്ന നോവലിലൂടെ ചെയ്യുന്നത്.

ബിലാലുബ്നു റബാഹിന്റെ ജീവിതമാണ് കൃതിയുടെ കേന്ദ്രബിന്ദു. ഇത്യോപ്യൻ വംശജനായ ഒരു അടിമയിൽനിന്ന് മനുഷ്യഗൗരവത്തിന്റെയും ആത്മധൈര്യത്തിന്റെയും പ്രതീകമായി ഉയർന്ന ബിലാലിന്റെ ജീവിതം, മനുഷ്യനെ അടിമയാക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്ന എല്ലാ അധികാരങ്ങൾക്കുമെതിരെയുള്ള ഒരു നിശ്ശബ്ദ പ്രതിരോധത്തിന്റെ കഥകൂടിയാണ്.

മരുഭൂമിയുടെ പൊള്ളുന്ന ചൂടിൽ പാറക്കടിയിൽ കിടത്തപ്പെട്ട ശരീരം, ചാട്ടവാറിന്റെ അടികളാൽ മുറിവേറ്റ ശരീരം, ചുറ്റും നിറഞ്ഞുനിൽക്കുന്ന പീഡനത്തിന്റെ ഇരുട്ട് ഈ ദൃശ്യങ്ങൾക്കിടയിലും തകരാതെ നിൽക്കുന്ന ഒരു മനുഷ്യന്റെ മനസ്സാണ് കൃതിയുടെ ഏറ്റവും ശക്തമായ അനുഭവം. ആ വേദനക്കിടയിൽ ഉയരുന്ന ‘അഹദ്... അഹദ്...’ എന്ന വിളി ചരിത്രത്തിലെ ഒരു ശബ്ദം മാത്രമല്ല, മനുഷ്യന്റെ സ്വാതന്ത്ര്യബോധത്തിന്റെ പ്രതിധ്വനിയായി വായനക്കാരന്റെ മനസ്സിൽ പതിയുന്നു.

എന്നാൽ, നിലാവിന്റെ വിരലുകൾ ബിലാലിന്റെ ജീവിതകഥയിൽ മാത്രം ഒതുങ്ങുന്നില്ല. ഒരു കാലഘട്ടത്തിന്റെ സാമൂഹിക യാഥാർഥ്യങ്ങളിലേക്കുള്ള തുറന്ന ജനാല കൂടിയാണ് ഈ നോവൽ. അടിമത്തവും സാമൂഹിക അസമത്വവും മനുഷ്യനെ മനുഷ്യനിൽനിന്ന് അകറ്റിയിരുന്ന ഒരു ലോകത്തിന്റെ ചിത്രം എഴുത്തുകാരൻ വിവിധ കഥാപാത്രങ്ങളിലൂടെ വരച്ചിടുന്നു. അമ്മാറുബ്നു യാസിർ, സുഹൈബ് അർറൂമി തുടങ്ങിയവരുടെ ജീവിതങ്ങളിലൂടെയും ആ കാലത്തിന്റെ വേദനകളും പ്രതീക്ഷകളും വായനക്കാരിലേക്ക് എത്തുന്നു.

ഈ കൃതിയുടെ ഏറ്റവും വലിയ സവിശേഷത ചരിത്രത്തെ വെറും വിവരങ്ങളായി അവതരിപ്പിക്കുന്നില്ല എന്നതാണ്. ചരിത്രത്തിൽ ജീവിച്ച മനുഷ്യരെ അവരുടെ വേദനകളോടും സ്വപ്നങ്ങളോടും ഭയങ്ങളോടും പ്രതീക്ഷകളോടുംകൂടി നമ്മുടെ മുന്നിലെത്തിക്കുകയാണ് പി. സുരേന്ദ്രൻ. അതുകൊണ്ടുതന്നെ കഥാപാത്രങ്ങൾ ചരിത്രപുസ്തകത്തിലെ പേരുകളായി നിൽക്കുന്നില്ല, അവർ നമ്മുടെ മുന്നിൽ ജീവിക്കുന്ന മനുഷ്യരായി മാറുന്നു.

എഴുത്തുകാരന്റെ ഭാഷയും കൃതിയുടെ വായനസുഖത്തിന് പ്രധാന കാരണമാണ്. ലളിതവും ഒഴുക്കുള്ളതുമായ ഭാഷയിൽ ഗഹനമായ ആശയങ്ങൾ അവതരിപ്പിക്കാനുള്ള കഴിവ് ഇവിടെ വ്യക്തമാണ്. ചില ഭാഗങ്ങളിൽ ഭാഷ കവിതയെപ്പോലെ മൃദുവാകുന്നു; ചിലയിടങ്ങളിൽ അത് മരുഭൂമിയിലെ ചൂടുപോലെ വായനക്കാരനെ പൊള്ളിക്കുന്നു. വേദനയും കരുണയും പ്രതീക്ഷയും ആത്മധൈര്യവും ഒരേ വായനാനുഭവത്തിൽ ലയിക്കുന്നു.

‘നിലാവിന്റെ വിരലുകൾ’ എന്ന ശീർഷകവും ഏറെ അർഥവത്താണ്. ഇരുട്ടിനിടയിൽ പതിക്കുന്ന നിലാവിന്റെ നേർത്ത വെളിച്ചംപോലെ, ചരിത്രത്തിന്റെ ഇരുണ്ട ഇടങ്ങളിൽ മനുഷ്യന്റെ മുഖം തിരികെ കണ്ടെത്തുന്ന എഴുത്താണ് ഈ കൃതി. ചങ്ങലകളുടെ ശബ്ദത്തിനിടയിലും മനുഷ്യന്റെ ഉള്ളിൽ തെളിയുന്ന സ്വാതന്ത്ര്യത്തിന്റെ വെളിച്ചമാണ് ആ നിലാവ്.

ഇന്നത്തെ ലോകത്തും നിറത്തിന്റെയും വംശത്തിന്റെയും സമ്പത്തിന്റെയും അധികാരത്തിന്റെയും പേരിൽ മനുഷ്യർ വിഭജിക്കപ്പെടുന്നുണ്ട്. അതുകൊണ്ടുതന്നെ ബിലാലിന്റെ ജീവിതം ഇന്നും പ്രസക്തമാണ്. കാലം മാറിയാലും മനുഷ്യനെ അപമാനിക്കുന്ന രീതികൾ രൂപംമാറി തുടരാമെന്ന ഓർമപ്പെടുത്തൽ കൂടിയാണ് ഈ കൃതി. മനുഷ്യന്റെ മഹത്ത്വം ജന്മത്തിലോ നിറത്തിലോ സമ്പത്തിലോ അല്ല, അവന്റെ മനുഷ്യത്വത്തിലാണ് എന്ന ചിന്ത വായനക്കാരിൽ കൂടുതൽ ആഴത്തിൽ പതിയുന്നു.

ഒരു നല്ല പുസ്തകം വായിച്ചുതീർന്നാൽ അതിന്റെ താളുകൾ അടയ്ക്കാം. പക്ഷേ, അതിന്റെ അനുഭവം അടച്ചുവെക്കാനാവില്ല. നിലാവിന്റെ വിരലുകൾ അത്തരമൊരു നോവലാണ്. അവസാന താൾ പിന്നിട്ട ശേഷവും ബിലാലിന്റെ ‘അഹദ്... അഹദ്...’ എന്ന ശബ്ദം മനസ്സിന്റെ ഏതോ അകത്തളത്തിൽ പതിഞ്ഞുനിൽക്കും. ആ ശബ്ദത്തോടൊപ്പം ചരിത്രത്തിലെ ഒരു മനുഷ്യനും അദ്ദേഹത്തിന്റെ വേദനയും അതിജീവനവും മനുഷ്യഗൗരവവും നമ്മോടൊപ്പം നടക്കാൻ തുടങ്ങുന്നു.

ചരിത്രത്തെ വായനാനുഭവമാക്കി മാറ്റുകയും ഒരു മനുഷ്യന്റെ ജീവിതത്തിലൂടെ മനുഷ്യന്റെ സ്വാതന്ത്ര്യത്തെയും മഹത്ത്വത്തെയും കുറിച്ച് ചിന്തിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന ശ്രദ്ധേയമായ നോവലാണ് ‘നിലാവിന്റെ വിരലുകൾ’. ചരിത്രം അറിയാൻ മാത്രമല്ല, മനുഷ്യനെക്കുറിച്ച് കുറച്ചുകൂടി അറിയാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നവർക്കും ഈ പുസ്തകം ഒരു മികച്ച വായനാനുഭവമാകും.