അധ്യാപനം അക്വാപോണിക്​സിലും

പ​ച്ച​ക്ക​റി​കൃ​ഷി​യും മ​ത്സ്യ​കൃ​ഷി​യും സം​യോ​ജി​പ്പി​ച്ച അ​ക്വാ​പോ​ണി​ക്‌​സ് എ​ന്ന നൂ​ത​ന​രീ​തി​യി​ലെ നൂ​റു​മേ​നി​യാ​ണ്​ അ​ധ്യാ​പ​ക​നാ​യി​രു​ന്ന ചേ​ല​ക്ക​ര സ്വ​ദേ​ശി വി.​ആ​ര്‍. മോ​ഹ​ന്‍ദാ​സി​നെ ന്യൂ​ത​ന മ​ത്സ്യ​കൃ​ഷി​യി​ൽ അ​വാ​ർ​ഡി​ന​ർ​ഹ​നാ​ക്കി​യ​ത്. 
വീ​ടി​നോ​ട്​ ചേ​ർ​ന്ന 14 സ​​െൻറി​ൽ ര​ണ്ട്​ വ​ർ​ഷം മു​മ്പാ​ണ്​ ഫി​ഷ​റീ​സ്​ വ​കു​പ്പി​​​െൻറ സ​ഹ​ക​ര​ണ​ത്തോ​ടെ അ​ക്വാ​പോ​ണി​ക്​​സ്​ എ​ന്ന ന​വീ​ന കൃ​ഷി​രീ​തി പ​രീ​ക്ഷി​ക്കാ​ൻ തീ​രു​മാ​നി​ച്ച​ത്. കൃ​ഷി​ക്ക്​ മ​ണ്ണ്​ വേ​ണ്ട എ​ന്ന​തും കൃ​ഷി​ക്കാ​വ​ശ്യ​മാ​യ വെ​ള്ളം ന​ഷ്​​ട​പ്പെ​ടാ​തെ പു​നഃ​ചം​ക്ര​മ​ണം ചെ​യ്​​ത്​ ഉ​പ​യോ​ഗി​ക്കാ​മെ​ന്ന​തു​മാ​ണ്​ മോ​ഹ​ൻ​ദാ​സി​നെ ഇൗ ​കൃ​ഷി​രീ​തി​യോ​ട്​ അ​ടു​പ്പി​ച്ച​ത്. പ​ത്തു മീ​റ്റ​ർ നീ​ള​വും എ​ട്ടു മീ​റ്റ​ർ വീ​തി​യും ഏ​ഴ​ടി താ​ഴ്ച​യു​മു​ള്ള കു​ള​ങ്ങ​ളി​ൽ ടാ​ർ​പ്പാ​യ വി​രി​ച്ചാ​ണ് മ​ത്സ്യ​കൃ​ഷി. ര​ണ്ടു കു​ള​ങ്ങ​ളി​ലു​മാ​യി ഗി​ഫ്​​റ്റ്, തി​ലോ​പി​യ ഇ​ന​ത്തി​ൽ​പ്പെ​ട്ട മ​ത്സ്യ​ങ്ങ​ളാ​ണ് വ​ള​ർ​ത്തു​ന്ന​ത്. 
സ​മീ​പ​ത്താ​യി ഗ്രോ ​ബെ​ഡി​നു​ള്ളി​ൽ ഒ​ന്ന​ര അ​ടി​യോ​ളം ക​ന​ത്തി​ൽ മെ​റ്റ​ൽ നി​റ​ച്ച്​ അ​തി​ൽ ത​ക്കാ​ളി, കു​മ്പ​ളം, പ​ച്ച​മു​ള​ക്, വ​ഴു​ത​ന, വെ​ണ്ട തു​ട​ങ്ങി​യ​വ കൃ​ഷി ചെ​യ്യു​ന്നു. കി​ണ​റ്റി​ൽ​നി​ന്നു കു​ള​ത്തി​ലേ​ക്കും അ​വി​ടു​ന്ന് വെ​ള്ളം ഗ്രോ​ബാ​ഗി​ലേ​ക്കും എ​ത്തി​ക്കും. മ​ത്സ്യ​ങ്ങ​ളു​ടെ വി​സ​ർ​ജ്യ​ങ്ങ​ൾ ചെ​ടി​ക​ൾ​ക്ക് വ​ള​മാ​കും. ഗ്രോ ​ബാ​ഗി​ലെ മെ​റ്റ​ലി​ലൂ​ടെ ഇൗ ​വെ​ള്ളം ശു​ദ്ധീ​ക​രി​ച്ച്​ വീ​ണ്ടും മ​ത്സ്യ കു​ള​ത്തി​ലെ​ത്തും. ഇൗ ​കൃ​ഷി​രീ​തി വ​ള​രെ ലാ​ഭ​ക​ര​മാ​ണെ​ന്ന്​ മോ​ഹ​ൻ​ദാ​സ്​ പ​റ​യു​ന്നു. മോ​ഹ​ൻ​ദാ​സി​നോ​ടൊ​പ്പം ഭാ​ര്യ മാ​യ​യും മ​ക്ക​ൾ അ​മ​ലും ആ​ര്യ​യും സ​ഹാ​യ​ത്തി​നു​ണ്ട്.