''എ​​ന്റെ ഏ​​റ്റ​​വും വ​​ലി​​യ ആ​​ഗ്ര​​ഹ​​മോ? അ​​ന​​ശ്വ​​ര​​നാ​​വു​​ക... പി​​ന്നെ മ​​രി​​ക്കു​​ക'' -ഴാ​ങ് ലൂ​ക് ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദ് ( ഷോ​ൺ - പി​യെ​ർ മെ​ൽ​വി​ൽ വ​ഴി 'ബ്രെ​ത്ത്ലെ​സി'​ൽ )ഴാ​ങ് ലൂ​ക് ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദ് ഇ​​രു​​പ​​താം നൂ​​റ്റാ​​ണ്ട് വി​​ട​​പ​​റ​​യു​​ന്ന​​തി​​നും എ​​ത്ര​​യോ മു​​മ്പു​​ത​​ന്നെ ച​​ല​​ച്ചി​​ത്ര​​ക​​ല​​യി​​ലൂ​​ടെ 'അ​​ന​​ശ്വ​​ര​​ത' കൈ​​വ​​രി​​ച്ചി​​രു​​ന്നു. അ​​മേ​​രി​​ക്ക​​ൻ നി​​രൂ​​പ​​ക​​യും രാ​​ഷ്ട്രീ​​യ​​ചി​​ന്ത​​ക​​യു​​മാ​​യ സൂ​​സ​​ൻ സൊ​​ണ്ടാ​​ഗ്, ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദ് ആ​​ദ്യ 'ക​​ഥാ​​ചി​​ത്രം' എ​​ടു​​ത്ത് (1959) ഒ​​രു ദ​​ശ​​ക​​ത്തി​​നു​​ള്ളി​​ൽ​​ത​ന്നെ...

''എ​​ന്റെ ഏ​​റ്റ​​വും വ​​ലി​​യ ആ​​ഗ്ര​​ഹ​​മോ? അ​​ന​​ശ്വ​​ര​​നാ​​വു​​ക... പി​​ന്നെ മ​​രി​​ക്കു​​ക'' -ഴാ​ങ് ലൂ​ക് ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദ് ( ഷോ​ൺ - പി​യെ​ർ മെ​ൽ​വി​ൽ വ​ഴി 'ബ്രെ​ത്ത്ലെ​സി'​ൽ )

ഴാ​ങ് ലൂ​ക് ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദ് ഇ​​രു​​പ​​താം നൂ​​റ്റാ​​ണ്ട് വി​​ട​​പ​​റ​​യു​​ന്ന​​തി​​നും എ​​ത്ര​​യോ മു​​മ്പു​​ത​​ന്നെ ച​​ല​​ച്ചി​​ത്ര​​ക​​ല​​യി​​ലൂ​​ടെ 'അ​​ന​​ശ്വ​​ര​​ത' കൈ​​വ​​രി​​ച്ചി​​രു​​ന്നു. അ​​മേ​​രി​​ക്ക​​ൻ നി​​രൂ​​പ​​ക​​യും രാ​​ഷ്ട്രീ​​യ​​ചി​​ന്ത​​ക​​യു​​മാ​​യ സൂ​​സ​​ൻ സൊ​​ണ്ടാ​​ഗ്, ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദ് ആ​​ദ്യ 'ക​​ഥാ​​ചി​​ത്രം' എ​​ടു​​ത്ത് (1959) ഒ​​രു ദ​​ശ​​ക​​ത്തി​​നു​​ള്ളി​​ൽ​​ത​ന്നെ ''പി​​ക്കാ​​സോ, ഷോ​​ൻ​​ബെ​​ർ​​ഗ് എ​​ന്നി​​വ​​രോ​​ടൊ​​പ്പം ലോ​​ക​​ത്തി​​ലെ പ്ര​​മു​​ഖ സാം​​സ്​​​കാ​​രി​​ക നാ​​യ​​ക​​നാ​​യി'' മാ​​റി​​ക്ക​​ഴി​​ഞ്ഞു​​വെ​​ന്ന് എ​​ഴു​​തി; ഒ​​ന്നാ​​ന്ത​​ര​​മൊ​​രു ദീ​​ർ​​ഘ​​പ്ര​​ബ​​ന്ധ​​ത്തി​​ലൂ​​ടെ1 ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദി​​നെ അ​​ട​​യാ​​ള​​പ്പെ​​ടു​​ത്തു​​ക​​യും ആ​​ഘോ​​ഷി​​ക്കു​​ക​​യും​ ചെ​​യ്തു. ഫ്ര​​ഞ്ചു ക​​വി​​യും നോ​​വ​​ലി​​സ്റ്റും ക​​മ്യൂ​​ണി​​സ്റ്റു​​മാ​​യ ലൂ​​യി അ​​ര​​ഗോ​​ൻ, ''ഇ​​ന്നി​​ന്റെ ക​​ല ഴാ​ങ് ലൂ​ക് ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദാ​​ണ്'' എ​​ന്നു പ്ര​​ഖ്യാ​​പി​​ച്ചു. നി​​രാ​​സ​​ങ്ങ​​ളി​​ലും ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദ് കേ​​ന്ദ്ര ​ക​​ഥാ​​പാ​​ത്ര​​മാ​​യി​​രു​​ന്നു. 1968ലെ '​​മേ​​യ് വ​​സ​​ന്ത' കാ​​ല​​ത്ത് സൊ​​ർ​​ബോ​​ൻ സ​​ർ​​വ​​ക​​ലാ​​ശാ​​ല​​യു​​ടെ ചു​​വ​രി​​ൽ, ''ക​​ല മ​​രി​​ച്ചു, ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദി​​ന് അ​​തി​​നെ ര​​ക്ഷി​​ക്കാ​​ൻ ക​​ഴി​​യി​​ല്ല'' എ​​ന്ന് ചു​​വ​രെ​​ഴു​​ത്തു​​ക​​ൾ പ്ര​​ത്യ​​ക്ഷ​​പ്പെ​​ട്ടു.2 ചി​​ത്ര​​ക​​ല​​യി​​ലു​​ണ്ടാ​​യ ആ​​ധു​​നി​​ക​​ത​​യു​​ടെ തു​​ട​​ർ​​ച്ച സി​​നി​​മ​​യി​​ലാ​​ണെ​​ന്നും അ​​തു ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദി​​ലൂ​​ടെ​​യാ​​ണെ​​ന്നും വാ​​ഴ്ത്ത​​പ്പെ​​ട്ടു. ഇ​​ങ്ങ​​നെ 'അ​​ന​​ശ്വ​​ര'​​നാ​​യ​​തി​​നു​​ശേ​​ഷം, മ​​രി​​ക്കാ​​നാ​​യി ഇ​​രു​​പ​​ത്തി​​യൊ​​ന്നാം നൂ​​റ്റാ​​ണ്ടി​​ന്റെ ര​​ണ്ടാം​ ദ​​ശ​​ക​​ത്തി​​ലെ ര​​ണ്ടാം വ​​ർ​​ഷം വ​​രെ ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദ് കാ​​ത്തു​​നി​​ന്നു. മ​​ര​​ണ​​ത്തി​​നു വ​​ഴ​​ങ്ങി​​ക്കൊ​​ടു​​ത്ത​​ത​​ല്ല, വി​​ളി​​ച്ചു​​വ​​രു​​ത്തി​​യ​​താ​​ണ്. ''സി​​നി​​മ​​ക്ക് ഗോ​​ഡ് ഇ​​ല്ല, ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദേ ഉ​​ള്ളൂ'' (There is no God for film, only Godard) എ​​ന്ന ശ്ലേ​​ഷ​​ഭം​​ഗി​​യു​​ള്ള ആം​​ഗ​​ല​​ച്ചൊ​​ല്ലി​​നെ ശ​​രി​​വെ​ക്കു​​ക​​യാ​​യി​​രു​​ന്നു​​വെ​​ന്നു തോ​​ന്നും! ''ദൈ​​വ​​വി​​ശ്വാ​​സി​​യ​​ല്ലാ​​ത്ത​​തി​​നു ദൈ​​വ​​ത്തി​​നു ന​​ന്ദി പ​​റ​​ഞ്ഞ'' (Thank God, I'm an atheist) ലൂ​​യി​​സ്​ ബു​​നു​​വ​​ൽ മ​​രി​​ക്കാ​​ൻ നേ​​ര​​ത്ത് ''ഞാ​​നി​​താ മ​​രി​​ക്കു​​ന്നു'' എ​​ന്നു പ​​റ​​ഞ്ഞ്, ആ ​​നി​​മി​​ഷ​​ത്തി​​ൽ മ​​രി​​ച്ച​​താ​​യി ബു​​നു​​വ​​ലി​​ന്റെ ദീ​​ർ​​ഘ​​കാ​​ല തി​​ര​​ക്ക​​ഥാ​​ സ​​ഹ​​കാ​​രി ഴാ​​ങ് ക്ലൂ​​ദ് ക​​രി​​യേ​​ർ പ​​റ​​യു​​ന്ന​​തു​​ കേ​​ട്ടു; ത​​ന്റെ മ​​ര​​ണ​​ത്തി​​നു​​മു​​മ്പ് ഗോ​​യ്യ​​യോ​​ടും ഗോ​​യ്യ​​ച്ചി​​ത്ര​​ങ്ങ​​ളോ​​ടും യാ​​ത്രചോ​​ദി​​ക്കാ​​ൻ പ്രാ​​ദോ മ്യൂ​​സി​​യ​​ത്തി​​ലും മ​ഡ്രി​ഡി​​ലെ സാ​​ൻ അ​​ന്തോ​​ണി​​യോ സെ​​മി​​ത്തേ​​രി​​യിലുമെ​​ല്ലാം ചെ​​ല്ലു​​ന്ന​​തു ചി​​ത്രീ​​ക​​രി​​ച്ച, ഈ ​​വ​​ർ​​ഷം പു​​റ​​ത്തി​​റ​​ങ്ങി​​യ ഒ​​രു സി​​നി​​മ​​യി​​ൽ.3 മ​​ര​​ണ​​ത്തെ 'ത​​ണു​​ത്തു​​റ​​ഞ്ഞ' ഒ​​രു 'വ​​സ്​​​തു​​ത'​​യാ​​യാ​​ണ് അ​​വ​​രെ​​ല്ലാം ക​​ണ്ട​​ത്! എ​​ന്ത​​തി​​ശ​​യ​​മേ!

സി​​നി​​മ​​യു​​ടെ 127 വ​​ർ​​ഷ​​ത്തെ ച​​രി​​ത്ര​​ത്തി​​ലെ ഏ​​റ്റ​​വും വ​​ലി​​യ സ്ര​​ഷ്​​​ടാ​​വ് ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദാ​​യി​​രി​​ക്കി​​ല്ല. അ​​ത് ഒ​​രു​​പ​​ക്ഷേ, ഫെ​​ദ​​റി​​കോ ഫെ​​ല്ലി​​നി പ​​റ​​യു​​മ്പോ​​ലെ ലൂ​​യി​​സ്​ ബു​​നു​​വ​​ലോ ഇം​​ഗ്മ​​ർ ബ​​ർ​​ഗ്മാ​​ൻ പ​​റ​​യു​​മ്പോ​​ലെ ആേ​​ന്ദ്ര താ​​ർ​​കോ​​വ്സ്​​​കി​​യോ താ​​ർ​​കോ​​വ്സ്​​​കി പ​​റ​​യു​​മ്പോ​​ലെ റൊ​​ബേ​​ർ ബ്ര​​സ്സ​​നോ ആ​​കാം. സം​​ഹാ​​ര​​മൂ​​ർ​​ത്തി, സം​​ശ​​യി​​ക്കാ​​നി​​ല്ല, ഒ​​രേ​​യൊ​​രാ​​ളാ​​ണ്: ഴാ​ങ് ലൂ​ക് ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദ്. ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദി​​ന്റെ കാ​​ര്യ​​മാ​​യ​​തി​​നാ​​ൽ പ​​റ​​യു​​ന്ന​​തി​​ന്റെ നേ​​രെ എ​​തി​​രും ശ​​രി​​യാ​​യി​​ത്തീ​​രും എ​​ന്നൊ​​രു വി​​ശേ​​ഷം കൂ​​ടി​​യു​​ണ്ട്. വി​​ഗ്ര​​ഹ​​ഭ​​ഞ്ജ​​ക​​ൻ മാ​​ത്ര​​മ​​ല്ല സ്ര​​ഷ്​​​ടാ​​വു കൂ​​ടി​​യാ​​യി​​രു​​ന്നു ഈ ​​ച​​ല​​ച്ചി​​ത്ര​​കാ​​ര​​ൻ. ത​​ച്ചു​​ട​​ക്ക​​ലി​​ൽ​നി​​ന്നു​​ള്ള സൃ​​ഷ്​​​ടി.

അ​​പ്ര​​തി​​രോ​​ധ്യ​​നാ​​യി​​രു​​ന്നു ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദ്. താ​​ൻ ചെ​​യ്യു​​ന്ന​​തെ​​ന്താ​​ണെ​​ന്ന് കൃ​​ത്യ​​മാ​​യ ബോ​​ധ്യ​​മു​​ണ്ടാ​​യി​​രു​​ന്ന​​തി​​നാ​​ൽ വി​​മ​​ർ​​ശ​​ന​​ങ്ങ​​ൾ തൊ​​ലി​​പ്പു​​റ​​മേ പോ​​ലും ഏ​​ശി​​യി​​ല്ല. പി​​ക്കാ​​സോ മ​​ട്ടി​​ൽത​​ന്നെ​​ത്ത​​ന്നെ ത​​ള്ളി​​പ്പ​​റ​​യു​​ക ശീ​​ല​​മാ​​യ​​തി​​നാ​​ൽ വി​​മ​​ർ​​ശ​​ന​​ങ്ങ​​ളു​​ടെ മു​​ന​​യൊ​​ടി​​യു​​ക​​യും​ ചെ​​യ്തു. ഈ ​​സ​​വി​​ശേ​​ഷ​​ത ച​​ല​​ച്ചി​​ത്ര​​നി​​രൂ​​പ​​ക​​ർ​​ക്ക് അ​​ന​​ന്ത​​സാ​​ധ്യ​​ത​​ക​​ൾ തു​​റ​​ന്നി​​ട്ടു. അ​​വ​​സാ​​ന സി​​നി​​മ​​ക​​ളി​​ലൊ​​ന്നി​​ൽ ('ഗു​​ഡ്ബൈ ടു ​​ലാം​​ഗ്വേ​​ജ്,' 2014) 'ഭാ​​ഷ​​യോ​​ടു​​ത​​ന്നെ വി​​ട​​പ​​റ​​ഞ്ഞ' ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദി​​നെ​​ക്കു​​റി​​ച്ച് പ​​ല ഭാ​​ഷ​​ക​​ളി​​ൽ പു​​സ്​​​ത​​ക​​പ്ര​​ള​​യം​ത​​ന്നെ ഉ​​ണ്ടാ​​യി. വാ​​ഴ്ത്തു​​ന്ന​​തും വീ​​ഴ്ത്തു​​ന്ന​​തു​​മാ​​യ പു​​സ്​​​ത​​ക​​ങ്ങ​​ൾ. ഒ​​രേ​​സ​​മ​​യം ഇ​​ത്ര​​യേ​​റെ വാ​​ഴ്ത്ത​​പ്പെ​​ട്ട, അ​​ത്ര​​ത​​ന്നെ ഇ​​ക​​ഴ്ത്ത​​പ്പെ​​ട്ട മ​​റ്റൊ​​രു സം​​വി​​ധാ​​യ​​ക​​ൻ സി​​നി​​മാ​​ച​​രി​​ത്ര​​ത്തി​​ലി​​ല്ല. 91ാം വ​​യ​​സ്സി​​ൽ, 'ഇ​​ച്ഛാ​​മൃ​​ത്യു' വ​​രി​​ക്കു​​മ്പോ​​ഴും നി​​ത്യ​​യു​​വാ​​വാ​​യി​​രു​​ന്നു ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദ്. ജാ​​ഗ്ര​​ത! നി​​താ​​ന്ത​​ജാ​​ഗ്ര​​ത! ''ഉ​​രു​​ള​​ൻ ക​​ല്ലി​​നു പാ​​യ​​ൽ പി​​ടി​​ക്കി​​ല്ല.''

ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദി​​നെ​​ക്കു​​റി​​ച്ച് എ​​വി​​ടെ​​നി​​ന്നു തു​​ട​​ങ്ങാം? തു​​ട​​ങ്ങ​​ണം? ''എ​​ന്തും ഏ​​തും സി​​നി​​മ​​യാ​​ക​​യാ​​ൽ'' എ​​വി​​ടെ​നി​​ന്നും തു​​ട​​ങ്ങാം. ''പൂ​​ജ്യ​​ത്തി​​ലേ​​ക്കു മ​​ട​​ങ്ങു​​ക'' എ​​ന്ന​​ത് ഒ​​രു ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദ് 'മു​​ദ്രാ​​വാ​​ക്യ'​​മാ​​ക​​യാ​​ൽ, പൂ​​ജ്യ​​ത്തി​​ൽ​നി​​ന്ന്, അ​​ഥ​​വാ ശൂ​​ന്യ​​ത​​യി​​ൽ​നി​​ന്നു തു​​ട​​ങ്ങാം, മാ​​ർ​​ക്സി​​ൽ​നി​​ന്നു തു​​ട​​ങ്ങാം, വെ​​ർ​​തോ​​വി​​ൽ​നി​​ന്നു തു​​ട​​ങ്ങാം, ഗ്രി​​ഫി​​ത്തി​​ൽ​നി​​ന്നു തു​​ട​​ങ്ങാം, െബ്ര​​ഹ്തി​​ൽ​നി​​ന്നു തു​​ട​​ങ്ങാം, കൊ​​ക്ക​​ക്കോ​​ള​​യി​​ൽ​നി​​ന്നും തു​​ട​​ങ്ങാം. അ​​വ​​സാ​​ന​​മി​​ല്ലാ​​തെ വാ​​ദി​​ച്ചും ത​​ർ​​ക്കി​​ച്ചും വ്യാ​​ഖ്യാ​​നി​​ച്ചും അ​​പ​​നി​​ർ​​മി​​ച്ചും അ​​തെ​​ല്ലാം മ​​ടു​​ക്കു​​മ്പോ​​ൾ എ​​ല്ലാം കൂ​​ട്ടി​​ച്ചേ​​ർ​​ത്തും ക​​ഴി​​യാം. ക​​ളി​​യാ​​യി​​പ്പ​​റ​​ഞ്ഞ​​ത​​ല്ല, ജീ​​വി​​ക്കു​​ന്ന കാ​​ലം അ​​തി​​ന്റെ രാ​​ഷ്ട്രീ​​യ​​സ​​ത്ത​​യി​​ൽ ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദ് സി​​നി​​മ​​ക​​ളി​​ൽ ഉ​​ണ്ടാ​​യി​​രു​​ന്നു. അ​​തി​​നാ​​ൽ, അ​​ഭി​​പ്രാ​​യ​​ഭേ​​ദ​​ങ്ങ​​ൾ സ്വാ​​ഭാ​​വി​​ക​​മാ​​യി​​രു​​ന്നു; അ​​നി​​വാ​​ര്യ​​വും. ച​​രി​​ത്ര​​ത്തി​​ന്റെ ന​​ട്ടു​​ച്ച​​യി​​ൽ കാ​​ലു​​പൊ​​ള്ളി നി​​ർ​​ത്തി​​ച്ച േപ്ര​​ക്ഷ​​ക​​നോ​​ടാ​​ണ് ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദ് സം​​സാ​​രി​​ച്ച​​ത്. ച​​ല​​ച്ചി​​ത്ര​​നി​​രൂ​​പ​​ക​​രും ച​​ല​​ച്ചി​​ത്ര​​കാ​​ര​​ന്മാ​​ർത​​ന്നെ​​യും അ​​വ​​രു​​ടെ സൗ​​ക​​ര്യ​​ത്തി​​നാ​​യി ര​​ണ്ടാ​​യി​​ത്തി​​രി​​ച്ച ക​​ഥാ​​ചി​​ത്രം, ഡോ​​ക്യു​​മെ​ന്റ​​റി എ​​ന്നി​​വ ത​​മ്മി​​ലു​​ള്ള അ​​തി​​രു​​ക​​ൾ മാ​​യ്ച്ച, ''ഫോ​​ട്ടോ​​ഗ്ര​​ഫി സ​​ത്യം, സി​​നി​​മ സെ​​ക്ക​​ൻ​​ഡി​​ൽ 24 െഫ്ര​​യിം ഓ​​ടു​​ന്ന സ​​ത്യം'' എ​​ന്നു സാ​​ങ്കേ​​തി​​ക​​മാ​​യി മാ​​ത്ര​​മ​​ല്ല സൗ​​ന്ദ​​ര്യ​​ശാ​​സ്​​​ത്ര​​പ​​ര​​മാ​​യും തി​​രി​​ച്ച​​റി​​ഞ്ഞ ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദ,് ''സി​​നി​​മ​​യി​​ൽ എ​​ന്തും ചേ​​ർ​​ക്കാം'' എ​​ന്നു​ മാ​​ത്ര​​മ​​ല്ല, ''സി​​നി​​മ​​യി​​ൽ എ​​ന്തും ചേ​​ർ​​ക്ക​​ണം'' എ​​ന്ന പ​​ക്ഷ​​ക്കാ​​ര​​നുമായി​​രു​​ന്നു. ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദി​​നെ​​ക്കു​​റി​​ച്ചു​​ള്ള ഏ​​റ്റ​​വും ആ​​ധി​​കാ​​രി​​ക​​മാ​​യ 'ക​​ർ​​മ​​കാ​​ണ്ഡ ജീ​​വ​​ച​​രി​​ത്ര'​​ത്തി​​ന്റെ പേ​​രു​​ത​​ന്നെ 'എ​​ല്ലാം സി​​നി​​മ​​യാ​​ണ്'4 എ​​ന്നാ​​ണ​​ല്ലോ.

സ​​മ​​കാ​​ലി​ക രാ​​ഷ്ട്രീ​​യ സം​​ഭ​​വ​​ങ്ങ​​ളോ​​ട് പ്ര​​ത്യ​​ക്ഷ​​മാ​​യും തീ​​വ്ര​​മാ​​യും പ്ര​​തി​​ക​​രി​​ക്കു​​ന്ന​​വ​​യാ​​യി​​രു​​ന്നു, ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദി​​ന്റെ ആ​​ദ്യ​​കാ​​ല​ സി​​നി​​മ​​ക​​ൾ. വി​​ശേ​​ഷി​​ച്ചും​ അ​​ൽ​​ജീ​​രി​​യ, അം​​ഗോ​​ള, പാ​​രി​​സ്​ വി​​ദ്യാ​​ർ​​ഥി​ ക​​ലാ​​പം, വി​​യ​​റ്റ്നാം യു​​ദ്ധം തു​​ട​​ങ്ങി ലോ​​ക​​മ​​ന​​സ്സാ​​ക്ഷി​​യെ മ​​ഥി​​ച്ച പ്ര​​ശ്ന​​ങ്ങ​​ൾ. വി​​യ​റ്റ്നാം തു​​റ​​ന്ന മു​​റി​​വാ​​യി​​രു​​ന്നു. അ​​ക്കാ​​ല​​ത്ത് എ​​ടു​​ത്ത നാ​​ലു ക​​ഥാ​​ചി​​ത്ര​​ങ്ങ​​ളി​​ൽ മു​​ഖ്യ​​ക​​ഥാ​​പാ​​ത്ര​​ങ്ങ​​ളെ​​ക്കൊ​​ണ്ട് അ​​മേ​​രി​​ക്ക​​യു​​ടെ വി​​യ​​റ്റ്നാം അ​​ധി​​നി​​വേ​​ശ​​ത്തി​​നും ആ​​ക്ര​​മ​​ണ​​ത്തി​​നു​​മെ​​തി​​രെ സം​​സാ​​രി​​പ്പി​​ച്ചു. യു​​ദ്ധം അ​​വ​​സാ​​നി​​പ്പി​​ക്കും​വ​​രെ ത​​ന്റെ വ​​രാ​​നി​​രി​​ക്കു​​ന്ന 'ക​​ഥാ​​സി​​നി​​മ'​​ക​​ളി​​ൽ അ​​ത്ത​​രം രം​​ഗ​​ങ്ങ​​ൾ കൂ​​ട്ടി​​ച്ചേ​​ർ​​ക്കു​​മെ​​ന്നും പ്ര​​ഖ്യാ​​പി​​ച്ചു. 'ഫോ​​ട്ടോ​​ഗ്ര​​ഫി' എ​​ന്ന നി​​ല​​യി​​ൽ സി​​നി​​മ​​യു​​ടെ യാ​​ഥാ​​ർ​​ഥ്യ ​ചി​​ത്രീ​​ക​​ര​​ണ​​സ്വ​​ഭാ​​വ​​ത്തെ, അ​​ഥ​​വാ അ​​തി​​ന്റെ 'പ​​ത്ര​​പ്ര​​വ​​ർ​​ത്ത​​ന​​സ്വ​​ഭാ​​വ​​ത്തെ' ക​​ണ്ടെ​​ത്തു​​ക​​യാ​​യി​​രു​​ന്നു ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദ്. വി​​യ​​റ്റ്നാം യു​​ദ്ധ​​കാ​​ല​​ത്ത്, പൊ​​രു​​തു​​ന്ന ജ​​ന​​ത​​ക്ക് സാ​​ഹോ​​ദ​​ര്യം പ്ര​​ഖ്യാ​​പി​​ച്ച് പ്ര​​തി​​ബ​​ദ്ധ​​രാ​​യ ഏ​​ഴു സം​​വി​​ധാ​​യ​​ക​​ർ (ജോ​​റി​​സ്​ ഐ​​വ​​ൻ​​സ്, വി​​ല്യം ക്ലൈ​​ൻ, ക്ലോ​​ദ് ലെ​​ലോ​​ച്ച്, ആ​​സ്െ​​വ​​ർ​​ദ, ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദ്, ക്രി​​സ്​ മാ​​ർ​​ക്ക​​ർ, അ​​ല​​ൻ റെ​​നെ) ചേ​​ർ​​ന്ന് 'വി​​യ​​റ്റ്നാ​​മി​​ൽ​നി​​ന്ന് അ​​ക​​ലെ' (1967) എ​​ന്ന സി​​നി​​മ​​യെ​​ടു​​ത്ത​​പ്പോ​​ൾ, ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദ് സാ​​ക്ഷാ​​ത്ക​​രി​​ച്ച ഭാ​​ഗം – '​കാ​​മ​​റ ഐ'–​​ത​​ന്റെ മി​​റ്റ്ച്ചെ​​ൽ കാ​​മ​​റ​​യു​​ടെ 'ഐ ​​പീ​​സി'​​ൽ നോ​​ക്കി​​ക്കൊ​​ണ്ടു​​ള്ള 'ഉ​​ച്ച​​ത്തി​​ലു​​ള്ള ആ​​ത്മ​​ഗ​​ത'​​മാ​​ണ്.5 വി​​യ​​റ്റ്നാ​​മി​​ൽ ചെ​​ന്നു സി​​നി​​മ​​യെ​​ടു​​ക്കാ​​ൻ ത​​നി​​ക്ക് അ​​നു​​മ​​തി നി​​ഷേ​​ധി​​ച്ച​​തി​​നെ​​ക്കു​​റി​​ച്ച് ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദ് അ​​തി​​ൽ തു​​റ​​ന്നു​​പ​​റ​​യു​​ന്നു. അ​​തി​​നു കാ​​ര​​ണം ത​​ന്റെ പ്ര​​ത്യ​​യ​​ശാ​​സ്​​​ത്രം 'ഒ​​ഴു​​ക്ക​​ൻ​​മ​​ട്ടി'​​ലു​​ള്ള​​താ​​ണെ​​ന്ന് അ​​വ​​ർ ക​​രു​​തു​​ന്ന​​തു​​കൊ​​ണ്ടാ​​കാ​​മെ​​ന്നും അ​​തി​​ൽ കു​​റ്റം പ​​റ​​യാ​​നാ​​വി​​ല്ലെ​​ന്നും ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദ് ഏ​​റ്റു​​പ​​റ​​ഞ്ഞു. താ​​ൻ അ​​വി​​ടെ​​ച്ചെ​​ന്നും സി​​നി​​മ​​യെ​​ടു​​ത്താ​​ൽ അ​​വ​​ർ​​ക്ക​​ത് ഗു​​ണ​​ത്തെ​​ക്കാ​​ളേ​​റെ ദോ​​ഷം​ചെ​​യ്തേ​​ക്കു​​മെ​​ന്നും ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദ് വി​​ല​​യി​​രു​​ത്തി. മ​​റ്റാ​​രാ​​ണ് ത​​ന്നെ​​ത്ത​​ന്നെ ഇ​​ങ്ങ​​നെ നി​​ർ​​ദ​​യം വി​​ചാ​​ര​​ണ ചെ​​യ്യു​​ക? അ​​താ​​കു​​ന്നു, ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദി​​ന്റെ രാ​​ഷ്ട്രീ​​യ​​ജാ​​ഗ്ര​​ത!

ത​​ത്ത്വ​​ചി​​ന്താ​​ച​​രി​​ത്ര​​ത്തി​​ൽ മാ​​ർ​​ക്സി​​ന്റെ ഫോ​​യ​​ർ​​ബാ​​ഹ് പ​​തി​​നൊ​​ന്നാം തി​​സീ​​സി​​നോ​​ളം (''ത​​ത്ത്വ​​ചി​​ന്ത​​ക​​ന്മാ​​ർ ലോ​​ക​​ത്തെ പ​​ല​​മ​​ട്ടി​​ൽ വ്യാ​​ഖ്യാ​​നി​​ക്കു​​ക മാ​​ത്ര​​മേ ചെ​​യ്തി​​ട്ടു​​ള്ളൂ, അ​​തി​​നെ മാ​​റ്റി​​ത്തീ​​ർ​​ക്കു​​ക​​യാ​​ണു കാ​​ര്യം'') പ്ര​​സി​​ദ്ധ​​മാ​​ണ് സി​​നി​​മാ​​ച​​രി​​ത്ര​​ത്തി​​ൽ ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദി​​ന്റെ രാ​​ഷ്ട്രീ​​യ​ സി​​നി​​മാ​​ദ​​ർ​​ശ​​നം. ''രാ​​ഷ്ട്രീ​​യ​ സി​​നി​​മ നി​​ർ​​മി​​ക്കു​​ക​​യ​​ല്ല, രാ​​ഷ്ട്രീ​​യ​​മാ​​യി സി​​നി​​മ നി​​ർ​​മി​​ക്കു​​ക​​യാ​​ണ് കാ​​ര്യം.'' ത​​ത്ത്വ​​ചി​​ന്ത​​ക്ക് സ​​ഹ​​സ്രാ​​ബ്ദ​​ങ്ങ​​ളു​​ടെ ച​​രി​​ത്ര​​മു​​ണ്ടാ​​യി​​രു​​ന്നു. ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദ് ഇ​​ങ്ങ​​നെ പ​​റ​​യു​​മ്പോ​​ൾ സി​​നി​​മ​​ക്ക് ഏ​​ഴ​​ര​​പ്പ​​തി​​റ്റാ​​ണ്ടി​​ന്റെ ച​​രി​​ത്ര​​മേ ഉ​​ണ്ടാ​​യി​​രു​​ന്നു​​ള്ളൂ. ആ ​​ഹ്ര​​സ്വ​​ച​​രി​​ത്ര​​ത്തി​​ൽ ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദ് കൈ​​യെ​​ത്തി​​പ്പി​​ടി​​ച്ച​​ത് സി​​ഗാ വെ​​ർ​​തോ​​വി​​നെ​​യാ​​ണ്, 'മാ​​ൻ വി​​ത്ത് എ ​​കാ​​മ​​റ'​​യു​​ടെ സ്ര​​ഷ്​​​ടാ​​വാ​​യ റ​​ഷ്യ​​ൻ സം​​വി​​ധാ​​യ​​ക​​ൻ. അ​​ങ്ങ​​നെ​​യാ​​ണ് സി​​ഗ വെ​​ർ​​തോ​​വ് ഗ്രൂ​​പ്പി​​ന്റെ ജ​​ന​​നം. (1969) മാ​​വോ​​വാ​ദി​യാ​​യി​​രു​​ന്ന ഴാ​ങ് പി​​യെ​​ർ ഗോ​​റി​​നാ​​യി​​രു​​ന്നു മു​​ഖ്യ​​കൂ​​ട്ടാ​​ളി. 1970ൽ ​​ഗ്രൂ​​പ്പി​​ന്റെ 'മാ​​നി​​ഫെ​​സ്റ്റോ'​​യി​​ൽ ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദ് തീ​​വ്ര​​നി​​ല​​പാ​​ട് പ്ര​​ഖ്യാ​​പി​​ച്ചു. ''വ​​ർ​​ഗ​ത്തി​​ന്, വ​​ർ​​ഗ​​സ​​മ​​ര​​ത്തി​​നു മീ​​തെ ഒ​​രു സി​​നി​​മ​​യു​​മി​​ല്ല. സി​​നി​​മ ഞ​​ങ്ങ​​ളു​​ടെ ര​​ണ്ടാ​​മ​​ത്തെ ക​​ട​​മ മാ​​ത്ര​​മാ​​ണ്. ആ​​ദ്യ​​ത്തെ ക​​ട​​മ വ​​ള​​രെ ല​​ളി​​തം: തൊ​​ഴി​​ലാ​​ളി​​വ​​ർ​​ഗ​ത്തെ മു​​ന്നി​​ൽ നി​​ർ​​ത്തു​​ക, ലോ​​ക​​ത്തി​​നു കാ​​ണി​​ച്ചു​​കൊ​​ടു​​ക്കു​​ക.'' പാ​​രി​സ്​ ന​​ഗ​​ര​​കാ​​ന്താ​​ര​​ത്തി​​ലെ ഈ '​​മാ​​വോ​​യി​​സം' ച​​ല​​ച്ചി​​ത്ര​​ത്തി​​ലൂ​​ടെ​​യു​​ള്ള 'നേ​​രി​​ട്ടു​​ള്ള ആ​​ക്ഷ​​ന്റെ' ഭാ​​ഗ​​മാ​​യി​​രു​​ന്നു. ആ​​വ​​ശ്യ​​ത്തി​​ലേ​​റെ സി​​ദ്ധാ​​ന്ത​​ഭാ​​രം അ​​നു​​ഭ​​വി​​ച്ച​​തി​​ൽ​നി​​ന്നു​​ള്ള കു​​ത​​റ​​ൽ. 'കൊ​​ടു​​ങ്കാ​​റ്റു പോ​​ലു​​ള്ള' നാ​​ല് ചി​​ത്ര​​ങ്ങ​​ളാ​​ണ് പ്ര​​ധാ​​ന​​മാ​​യും വെ​​ർ​​തോ​​വ് ഗ്രൂ​​പ്പി​ന്റേ​​താ​​യി അ​​റി​​യ​​പ്പെ​​ടു​​ന്ന​​തെ​​ങ്കി​​ലും, ഗ്രൂ​​പ്പ് പി​​രി​​ച്ചു​​വി​​ടു​​ന്ന​​തി​​നു​​മു​​മ്പ് വി​​യ​​റ്റ്നാം, ഫ​​ല​​സ്​​​തീ​​ൻ പ്ര​​ശ്ന​​ങ്ങ​​ളെ​​ക്കു​​റി​​ച്ചു​​ള്ള ചി​​ത്ര​​ങ്ങ​​ളും എ​​ടു​​ത്തു. പി​​ൽ​​ക്കാ​​ല​​ത്ത് ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദ് രാ​​ഷ്ട്രീ​​യം അ​​ധി​​ക​​വും ഉ​​ള്ളി​​ലേ​​ക്കി​​ട്ടു. കാ​​ല​​ത്തി​​ന്റെ​​യും അ​​സ്​​​തി​​ത്വ​​ത്തി​​ന്റെ​​യും സാ​​ന്ദ്ര​​വും ഗാ​​ഢ​​വു​​മാ​​യ ആ​​വി​​ഷ്കാ​​ര​​ങ്ങ​​ൾ. ''ആ​​ദ്യം ഗ്രീ​​ക് നാ​​ഗ​​രി​​ക​​ത​​യു​​ണ്ടാ​​യി​​രു​​ന്നു. പി​​ന്നെ ന​​വോ​​ത്ഥാ​​ന​​കാ​​ലം. നാ​​മി​​പ്പോ​​ൾ ക​​ഴു​​ത​​ക്കാ​​ല​​ത്തി​​ലേ​​ക്കു പ്ര​​വേ​​ശി​​ക്കു​​ക​​യാ​​ണ്'', ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദ് നൂ​​റ്റാ​​ണ്ടു​​ക​​ളെ ത​ന്റേ​​താ​​യ കാ​​ച​​ത്തി​​ലൂ​​ടെ ക​​ട​​ത്തി​​വി​​ട്ടി​​രു​​ന്നു.

2

എ​​ൺ​​പ​​തു​​ക​​ളി​​ൽ, ഞ​​ങ്ങ​​ൾ ഫി​​ലിം സൊ​​സൈ​​റ്റി പ്ര​​വ​​ർ​​ത്ത​​ക​​ർ​​ക്ക്, ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദ് ഒ​​രു വീ​​ട്ടു​​പേ​​രാ​​യി​​രു​​ന്നു. ബ​​ർഗ്മാ​​ൻ, ഫെ​​ല്ലി​​നി, കു​​റൊ​​സാ​​വ, ബു​​നു​​വ​​ൽ എ​​ന്നി​​വ​​രോ​​ട് 'ക​​ലാ​​പ​​ര​​മാ​​യ' അ​​ടു​​പ്പ​​മാ​​യി​​രു​​ന്നു, ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദി​​നോ​​ട് രാ​​ഷ്ട്രീ​​യ​​മാ​​യ അ​​ടു​​പ്പ​​വും. ബ​​ർഗ്മാ​​നാ​​യി​​രു​​ന്നു ഏ​​റ്റ​​വും ജ​​ന​​പ്രീ​​തി. പ​​ക്ഷേ, അ​​ന്ന​​ത്തെ കാ​​ലം ആ​​വ​​ശ്യ​​പ്പെ​​ട്ടി​​രു​​ന്ന രാ​​ഷ്ട്രീ​​യ​​മാ​​യ ഉ​​ണ​​ർ​​വു പ​​ക​​ർ​​ന്ന​​ത് ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദാ​​യി​​രു​​ന്നു. ''ചോ​​ദ്യം ചോ​​ദി​​ക്കു​​ക​​യാ​​ണ് ഉ​​ത്ത​​രം ക​​ണ്ടെ​​ത്തു​​ന്ന​​തി​​നെ​​ക്കാ​​ൾ പ്ര​​ധാ​​നം'' എ​​ന്ന ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദ് വാ​​ക്യം വെ​​ളി​​ച്ച​​ത്തി​​ലേ​​ക്കു തു​​റ​​ക്കു​​ന്ന​​താ​​യി​​രു​​ന്നു. അ​​തി​​ലേ​​ക്കു ക​​ട​​ക്കു​​ക എ​​ളു​​പ്പ​​മാ​​യി​​രു​​ന്നി​​ല്ല.​ വാ​​യി​​ക്കേ​​ണ്ടി​​യും പ​​ഠി​​ക്കേ​​ണ്ടി​​യും വ​​ന്നു. കാ​​ര​​ണം, ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദി​​നു ക​​ല മ​​നു​​ഷ്യ​​വി​​കാ​​ര​​ങ്ങ​​ൾ വേ​​വി​​ക്കാ​​നു​​ള്ള അ​​ടു​​പ്പാ​​യി​​രു​​ന്നി​​ല്ല. അ​​വ ചി​​ന്തി​​ക്കാ​​ൻ േപ്ര​​രി​​പ്പി​​ച്ചു. ഹ​​ന്ന ആ​​രെ​ന്റ് പ​​റ​​ഞ്ഞ​​തു​​പോ​​ലെ, അ​​പ​​ക​​ട​​ക​​ര​​മാ​​യ ചി​​ന്ത എ​​ന്നൊ​​ന്നി​​ല്ലെ​​ന്നും ചി​​ന്തി​​ക്കു​​ന്ന​​തു​​ത​​ന്നെ​​യും അ​​പ​​ക​​ട​​ക​​ര​​മാ​​ണെ​​ന്നും മ​​ന​​സ്സി​​ലാ​​ക്കി. െബ്ര​​ത്ത് ലെസ്​ (1959) തൊ​​ട്ട് വീ​​ക്കെ​​ൻ​​ഡ് (1967) വ​​രെ​​യു​​ള്ള സി​​നി​​മ​​ക​​ൾ എ​​ൺ​​പ​​തു​​ക​​ളി​​ൽ ഞ​​ങ്ങ​​ളു​​ടെ 'ക്ഷു​​ഭി​​ത​​യൗ​​വ​​ന'​​ങ്ങ​​ളെ പൂ​​രി​​പ്പി​​ച്ചു; മാ​​ന​​സി​​ക​​മാ​​യും ശാ​​രീ​​രി​​ക​​മാ​​യും. ശാ​​രീ​​രി​​ക​​മാ​​യി അ​​ത് പു​​ക​​വ​​ലി​​യാ​​യി​​രു​​ന്നു. മാ​​ന​​സി​​ക​​മാ​​യി, മാ​​ർ​​ക്സി​​സം കൂ​​ടി ഉ​​ൾ​​ച്ചേ​​ർ​​ന്ന അ​​രാ​​ജ​​ക​​ത്വ​​വും. അ​​തി​​ന്റെ രാ​​ഷ്ട്രീ​​യ-സൗ​​ന്ദ​​ര്യ​​ശാ​​സ്​​​ത്ര​​ധ്വ​​നി​​ക​​ൾ തെ​​ളി​​ഞ്ഞു​​കി​​ട്ടു​​ന്ന​​ത് മാ​​ർ​​ട്ടി​​ൻ വാ​​ൾ​​ഷി​​ലൂ​​ടെ​​യാ​​ണ്.6 ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദ് ഒ​​രു വെ​​ളി​​പാ​​ട​​ല്ലെ​​ന്നും കൈ​​മ​​റി​​ഞ്ഞു​​കി​​ട്ടി​​യ ച​​രി​​ത്ര​​ത്തി​​ന്റെ മൂ​​ർ​ഛയാ​​ണെ​​ന്നും തി​​രി​​ച്ച​​റി​​ഞ്ഞു.


ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദി​​ന്റെ കു​​റി​​വാ​​ക്കു​​ക​​ളും നി​​രീ​​ക്ഷ​​ണ​​ങ്ങ​​ളും പ്ര​​കോ​​പ​​ന​​ങ്ങ​​ളും ഉ​​രു​​ള​​ക്കു​​പ്പേ​​രി​​യും വ​​ഴ​​ക്കാ​​ളി​​ത്ത​​വു​​മെ​​ല്ലാം ന​​ന്നേ ആ​​സ്വ​​ദി​​ച്ചി​​രു​​ന്നു, ര​​സി​​ച്ചി​​രു​​ന്നു. നാ​​ട്ടി​​ൽ ക​​ണ്ടു​​വ​​രു​​ന്ന ത​​രം പ​​രാ​​തി​​പ​​റ​​ച്ചി​​ലു​​ക​​ളോ കൊ​​തി​​ക്കെ​​റു​​വു​​ക​​ളോ ജ​​ൽ​പ​​ന​​ങ്ങ​​ളോ ആ​​യി​​രു​​ന്നി​​ല്ല, രാ​​ഷ്ട്രീ​​യോ​​ന്മു​​ഖ​​മാ​​യ 'അ​​മ്ല​​ഭാ​​ഷ​​ണ'​​ങ്ങ​​ളാ​​യി​​രു​​ന്നു. ചി​​ല​​തെ​​ല്ലാം എ​​ടു​​ത്തെ​​ഴു​​താ​​നു​​ള്ള 'ത്വ​​ര' അ​​ട​​ക്കാ​​നാ​​വു​​ന്നി​​ല്ല:

''ലോ​​ക​​ത്തി​​ലെ ഏ​​റ്റ​​വും മ​​നോ​​ഹ​​ര​​മാ​​യ ത​​ട്ടി​​പ്പാ​​ണു സി​​നി​​മ.''

''ക​​ല യാ​​ഥാ​​ർ​​ഥ്യ​​ത്തി​​ന്റെ പ്ര​​തി​​ഫ​​ല​​ന​​മ​​ല്ല, പ്ര​​തി​​ഫ​​ല​​ന​​ത്തി​​ലെ യാ​​ഥാ​​ർ​​ഥ്യ​​മാ​​ണ്.''

''ഒ​​രു സി​​നി​​മ​​ക്കാ​​വ​​ശ്യം: ഒ​​രു തോ​​ക്കും ഒ​​രു പെ​​ണ്ണും.''

''നേ​​രം​​പോ​​ക്കാ​​നാ​​ണ് ഞാ​​ൻ സി​​നി​​മ​​യെ​​ടു​​ക്കു​​ന്ന​​ത്.''

''എ​​ല്ലാ എ​​ഡി​​റ്റി​ങ്ങും നു​​ണ​​യാ​​ണ്.''

''ചി​​ല​​പ്പോ​​ൾ യാ​​ഥാ​​ർ​​ഥ്യം വ​​ള​​രെ സ​​ങ്കീ​​ർ​​ണ​​മാ​​ണ്. ക​​ഥ​​ക​​ൾ അ​​തി​​നൊ​​രു രൂ​​പം ന​​ൽ​​കു​​ന്നു.''

''ഒ​​രു സി​​നി​​മ അ​​നു​​ഭ​​വി​​ക്കാ​​നാ​​വു​​മെ​​ന്നു തോ​​ന്നു​​ന്നി​​ല്ല. സ്​​​ത്രീ​​യാ​​ണെ​​ങ്കി​​ൽ അ​​നു​​ഭ​​വി​​ച്ച​​റി​​യാം. സി​​നി​​മ​​യെ ചും​​ബി​​ക്കാ​​നാ​​വി​​ല്ല.''

''ഒ​​രാ​​ശ​​യ​​ത്തെ പ്ര​​തി​​രോ​​ധി​​ക്കാ​​നാ​​യി ഒ​​രാ​​ളെ കൊ​​ല്ലു​​ന്ന​​ത് ആ​​ശ​​യ​​ത്തെ പ്ര​​തി​​രോ​​ധി​​ക്ക​​ല​​ല്ല; ഒ​​രാ​​ളെ കൊ​​ല്ല​​ൽ മാ​​ത്ര​​മാ​​ണ്.''

''ടു ​​ബി ഓ​​ർ നോ​​ട്ട് ടു ​​ബി –​ശ​​രി​​ക്കും അ​​തൊ​​രു ചോ​​ദ്യ​​മ​​ല്ല.''

''ശൂ​​ന്യ​​ത​​യി​​ലേ​​ക്ക് എ​​ടു​​ത്തു​​ചാ​​ടു​​ന്ന​​വ​​ന് ക​​ര​​യി​​ലി​​രു​​ന്നു നോ​​ക്കി​​നി​​ൽ​​ക്കു​​ന്ന​​വ​​നോ​​ട് ഒ​​ന്നും ബോ​​ധ്യ​​പ്പെ​​ടു​​ത്തേ​​ണ്ട ബാ​​ധ്യ​​ത​​യി​​ല്ല.''

''ഒ​​രു സി​​നി​​മ​​യെ​​ക്കു​​റി​​ച്ച് ര​​ണ്ട​​ഭി​​പ്രാ​​യ​​മു​​ള്ള ഭാ​​ര്യാ​​ഭ​​ർ​​ത്താ​​ക്ക​​ന്മാ​​ർ വി​​വാ​​ഹ​​മോ​​ച​​നം നേ​​ടു​​മെ​​ന്നാ​​ണ് എ​​ന്റെ തോ​​ന്ന​​ൽ.''

''തോ​​റ്റ​​വ​​ർ​​ക്ക് എ​​ല്ലാം കി​​ട്ടു​​ന്ന ക​​ളി​​യാ​​ണ് ക​​വി​​ത.''

''പ​​ര​​സ്യ​​ചി​​ത്ര​​ങ്ങ​​ൾ വ​​ള​​രെ ച​​ടു​​ല​​വും ആ​​ക​​ർ​​ഷ​​ക​​വു​​മാ​​ണ്, 'ബാ​​റ്റി​​ൽ​​ഷി​​പ്പ് പോ​​തെം​​കി​​ന്നി'​​നെ​​പ്പോ​​ലെ​​ത​​ന്നെ. പ​​ക്ഷേ, ആ ​​പ​​ട​​ത്തെ​​പ്പോ​​ലെ തൊ​​ണ്ണൂ​​റു​​മി​​നി​റ്റ് പി​​ടി​​ച്ചു​​നി​​ൽ​​ക്കാ​​ൻ അ​​വ​​ക്കാ​​വി​​ല്ല. കാ​​ര​​ണം അ​​വ നു​​ണ​​യാ​​ണ് പ​​റ​​യു​​ന്ന​​ത്.''

''സി​​നി​​മ ഡി.​​ഡ​​ബ്ല്യു ഗ്രി​​ഫി​​ത്തി​​ൽ​നി​​ന്നു തു​​ട​​ങ്ങി, അ​​ബ്ബാ​​സ്​ കി​​യ​​രോ​​സ്​​​ത​​മി​​യി​​ൽ അ​​വ​​സാ​​നി​​ക്കു​​ന്നു.''

''ചെ​​റു​​പ്പ​​ക്കാ​​ർ​​ക്ക് സി​​നി​​മ​​യു​​ണ്ടാ​​ക്കാ​​ൻ ചെ​​റി​​യ ഉ​​പ​​ക​​ര​​ണ​​ങ്ങ​​ളി​​ൽ താ​​ൽ​പ​​ര്യ​​മു​​ണ്ടാ​​യി​​രു​​ന്നി​​ല്ല. വ​​ലി​​യ കാ​​മ​​റ​​യും അ​​മ്പ​​താ​​ളു​​ക​​ളും ഒ​​സ്​​​ക​​റു​​മാ​​ണ് അ​​വ​​ർ​​ക്കു വേ​​ണ്ടി​​യി​​രു​​ന്ന​​ത്. കു​​റ​​ച്ചു​​കാ​​ലം മു​​മ്പു​​വ​​രെ അ​​ങ്ങ​​നെ​​യാ​​യി​​രു​​ന്നു കാ​​ര്യ​​ങ്ങ​​ൾ. ഇ​​പ്പോ​​ൾ ചെ​​റി​​യ മൂ​​വി കാ​​മ​​റ​​കൊ​​ണ്ട് പ​​ല കാ​​ര്യ​​ങ്ങ​​ൾ ചെ​​യ്യാം. ഐ​​ഫോ​​ൺ കാ​​മ​​റ​​കൊ​​ണ്ട് നൂ​​റാ​​യി​​രം കാ​​ര്യ​​ങ്ങ​​ൾ ചെ​​യ്യാം. അ​​താ​​ണ് അ​​തി​​ന്റെ കു​​ഴ​​പ്പ​​വും. ഒ​​രു സാ​​ധ്യ​​ത മാ​​ത്ര​​മാ​​ണെ​​ങ്കി​​ൽ നേ​​രാം​​വ​​ണ്ണം അ​​തു​​പ​​യോ​​ഗി​​ക്കാ​​ൻ അ​​വ​​ർ പ​​ഠി​​ച്ചേ​​നെ.''

ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദി​​ന്റെ വ​​ഴ​​ക്കാ​​ളി​​ത്ത​​ത്തി​​ന്റെ പാ​​ര​​മ്യം ഫ്ര​​ഞ്ചു​​സി​​നി​​മ​​യു​​ടെ കാ​​ര​​ണ​​വ​​രി​​ൽ ഒ​​രാ​​ളാ​​യ ഷോ​​ർ​​ഷ് ഫ്രാ​​ഞ്ചു​​വു​​മാ​​യു​​ള്ള ത​​ർ​​ക്ക​​ത്തി​​ൽ ക​​ണ്ടു. കാ​​ൻ ച​​ല​​ച്ചി​​ത്ര​​മേ​​ള​​യി​​ൽ ഒ​​രു സം​​വാ​​ദ​​ത്തി​​ൽ വ​​ഴ​​ക്ക​​വ​​സാ​​നി​​പ്പി​​ക്കാ​​ൻ ഫ്രാ​​ഞ്ചു അ​​വ​​സാ​​ന​​ത്തെ അ​​ട​​വു പ്ര​​യോ​​ഗി​​ച്ചു, ''ഏ​​താ​​യാ​​ലും മൗ​​സ്യേ ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദ്, ഒ​​രു സി​​നി​​മ​​ക്ക് തു​​ട​​ക്ക​​വും മ​​ധ്യ​​വും ഒ​​ടു​​ക്ക​​വും വേ​​ണ​​മെ​​ന്നെ​​ങ്കി​​ലും താ​​ങ്ക​​ൾ അം​​ഗീ​​ക​​രി​​ക്കു​​മ​​ല്ലോ.'' ''ഉ​​റ​​പ്പാ​​യും'' -ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദ് പ​​റ​​ഞ്ഞു, ''ആ ​​ക്ര​​മ​​ത്തി​​ലാ​​ക​​ണ​​മെ​​ന്നി​​ല്ലെ​​ന്നു മാ​​ത്രം.''

ഏ​​റ്റ​​വും ര​​സ​​ക​​ര​​മാ​​യ ഒ​​ര​​നു​​ഭ​​വം –​ യാ​​ത്രാ​​വി​​വ​​ര​​ണ​​ത്തി​​ന്റെ ഭാ​​ഗ​​മാ​​യി പ​​റ​​യു​​ക​​യ​​ല്ല –​ പാ​​രി​സി​​ൽ ലോ​​ക​​പ്ര​​ശ​​സ്​​​ത​​നാ​​യ ശ​​ബ്ദ​​ലേ​​ഖ​​ക​​ൻ നാ​​രാ കൊ​​ല്ലേ​​രി​​യോ​​ടൊ​​പ്പം താ​​മ​​സി​​ച്ച​​പ്പോ​​ഴാ​​ണ്. ലൂ​​വ് ര മ്യൂ​​സി​​യ​​ത്തി​​ലെ ഒ​​രു ക​​ട​​യി​​ൽ​നി​​ന്ന് ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദി​​ന്റെ 'ഹി​​സ്റ്റ​​റി ദു ​​സി​​നി​​മി'​​യു​​ടെ മൂ​​ന്നു​ വാ​​ള്യം വി​​ഡി​​യോ പ​​തി​​പ്പ് വാ​​ങ്ങി​​ക്കാ​​നാ​​യി എ​​ടു​​ത്ത​​പ്പോ​​ൾ, അ​​ദ്ദേ​​ഹം ''എ​​നി​​ക്ക​​ത്, വെ​​റു​​തെ കി​​ട്ടി​​യാ​​ലും വേ​​ണ്ട'' എ​​ന്നു ചി​​രി​​ച്ചു. ഫ്ര​​ഞ്ച് സി​​നി​​മ​​യി​​ലെ ഏ​​താ​​ണ്ടെ​​ല്ലാ ന​​വ​​ത​​രം​​ഗ​​ക്കാ​​രെ​​യും പ്രി​​യ​​മെ​​ങ്കി​​ലും ഫ്രാ​​ങ്സ്വാ ത്രൂ​​ഫോ​​യോ​​ട് ഏ​​റെ പ്രി​​യ​​മെ​​ങ്കി​​ലും ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദി​​നെ –​ പി​​ൽ​​ക്കാ​​ല ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദി​​നെ–​ ക​​ണ്ണി​​നു ക​​ണ്ടു​​കൂ​​ടാ​​യി​​രു​​ന്നു. കാ​​ര​​ണം ഊ​ഹി​​ക്കു​​ക വി​​ഷ​​മ​​മാ​​യി​​രു​​ന്നി​​ല്ല. ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദി​​ന്റെ ശ​​ബ്ദ​​പ​​ഥം, ക്ലാ​​സി​​ക്ക​​ൽ ശ​​ബ്ദ​​പ​​ഥം പി​​ന്തു​​ട​​ർ​​ന്നി​​രു​​ന്ന നാ​​രാ കൊ​​ല്ലേ​​രി​​ക്ക് ച​​തു​​ർ​​ഥി​​യാ​​യി​​രു​​ന്നു. 'വീ​​ക്കെ​​ൻ​​ഡി'​​ലേ​​തു​​ൾ​​പ്പെ​​ടെ​​യു​​ള്ള സി​​നി​​മ​​യി​​ലെ 'ബ​​ഹ​​ള'​​ങ്ങ​​ളെ അ​​ദ്ദേ​​ഹം ക​​ലാ​​കാ​​ര​​ന്റെ അ​​ച്ച​​ട​​ക്ക​​മി​​ല്ലാ​​യ്മ​​യാ​​യി ക​​ണ്ടു!

ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദി​​ന് സ​​മ​​ഗ്ര​​സം​​ഭാ​​വ​​ന​​ക്കു​​ള്ള ഓ​​ണ​​റ​​റി ഓ​​സ്​​​ക​​ർ പ്ര​​ഖ്യാ​​പി​​ച്ച​​പ്പോ​​ൾ (2010) ചി​​രി​​ച്ചു​​ചി​​രി​​ച്ച്, അ​​തെ, മ​​ണ്ണു​​ക​​പ്പി​​യി​​രു​​ന്നു. നൊ​​ബേ​​ലി​​നെ​​ക്കാ​​ളും പ്ര​​ശ​​സ്​​​തി​​യു​​ള്ള, ടെ​​ലി​​വി​​ഷ​​ൻ പ​​കി​​ട്ടു​​ള്ള ആ ​​പു​​ര​​സ്​​​കാ​​രം ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദ് സ്വീ​​ക​​രി​​ക്കി​​ല്ലെ​​ന്ന് ഉ​​റ​​പ്പാ​​യി​​രു​​ന്നു​​വെ​​ങ്കി​​ലും എ​​ങ്ങ​​നെ​​യാ​​കും നി​​ര​​സി​​ക്കു​​ക എ​​ന്നാ​​ലോ​​ചി​​ച്ചി​​രു​​ന്നു. 1973ൽ ​​മി​​ക​​ച്ച വി​​ദേ​​ശ​​ചി​​ത്ര​​ത്തി​​നു​​ള്ള ('ദ ​​ഡി​​സ്​​​ക്രീ​​റ്റ് ചാം ​​ഓ​​ഫ് ദ ​​ബൂ​​ർ​​ഷ്വാ​​സി,' 1972) ഓ​​സ്​​​ക​​ർ, ലൂ​​യി​​സ്​ ബു​​നു​​വ​​ലി​​നു പ്ര​​ഖ്യാ​​പി​​ച്ച​​പ്പോ​​ൾ, ''ഓ​​സ്​​​ക​​ർ കി​​ട്ടു​​ക​​യെ​​ന്ന​​പോ​​ലെ ധാ​​ർ​​മി​​ക​​മാ​​യി അ​​വ​​മ​​തി​​പ്പു​​ണ്ടാ​​ക്കു​​ന്ന മ​​റ്റൊ​​ന്നു​​മി​​ല്ല'' എ​​ന്നു പ്ര​​ഖ്യാ​​പി​​ച്ച് സ്വീ​​ക​​രി​​ക്കാ​​ൻ പോ​​യി​​ല്ല. ഓ​​സ്​​​ക​​ർ സം​​ഘാ​​ട​​ക​​ർ മെ​​ഡ​​ലു​​മാ​​യി വീ​​ട്ടി​​ൽ വ​​ന്ന​​പ്പോ​​ൾ വേ​​ഷ​​പ്ര​​ച്ഛ​​ന്ന​​നാ​​യി മെ​​ഡ​​ൽ വാ​​ങ്ങി​​വെ​ക്കു​​ക​​യും ചെ​​യ്തു. ബു​​നു​​വ​​ൽ, ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദി​​ന് –​ര​​ഹ​​സ്യ​​മാ​​യി–​ സി​​നി​​മ​​യു​​ടെ ബാ​​ഹ് ആ​​യി​​രു​​ന്നു​​വെ​​ങ്കി​​ലും അ​​നു​​ക​​രി​​ക്കാ​​ൻ മു​​തി​​രി​​ല്ലെ​​ന്നും അ​​റി​​യാ​​മാ​​യി​​രു​​ന്നു.

ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദ് ആ​​ദ്യം പ​​രി​​ഹാ​​സം ചൊ​​രി​​ഞ്ഞു, ''എ​​ന്റെ ഏ​​തു സി​​നി​​മ​​യാ​​ണ് അ​​വ​​ർ ക​​ണ്ടി​​ട്ടു​​ള്ള​​ത്? എ​​ന്റെ സി​​നി​​മ​​ക​​ളെ​​ക്കു​​റി​​ച്ച് അ​​വ​​ർ​​ക്ക് എ​​ന്തെ​​ങ്കി​​ലും അ​​റി​​യാ​​മോ? ഗ​​വ​​ർ​​ണ​​റു​​ടെ അ​​വാ​​ർ​​ഡ് എ​​ന്നാ​​ണ് ഓ​​സ്​​​ക​​ർ അ​​റി​​യ​​പ്പെ​​ടു​​ന്ന​​ത്. ആ​​ർ​​ണോ​​ൾ​​ഡ് ഷ്വാ​​ർ​​സ് നെ​​ഗ​​ർ ആ​​ണോ എ​​നി​​ക്ക് അ​​വാ​​ർ​​ഡ് സ​​മ്മാ​​നി​​ക്കു​​ക?''

ഓ​​സ്​​​ക​​ർ സം​​ഘാ​​ട​​ക​​ർ നി​​ർ​​ബ​​ന്ധി​​ച്ച​​പ്പോ​​ൾ അ​​മേ​​രി​​ക്ക​​ൻ വി​​സ ഇ​​ല്ല, അ​​ഞ്ചു​ മ​​ണി​​ക്കൂ​​ർ നേ​​രം പു​​ക​​വ​​ലി​​ക്കാ​​തി​​രി​​ക്കു​​ക വ​​യ്യ എ​​ന്നെ​​ല്ലാം പ​​റ​​ഞ്ഞ് ഒ​​ഴി​​ഞ്ഞു​​മാ​​റി. ഓ​​സ്​​​ക​​ർ അ​​തി​​നു പ​​രി​​ഹാ​​ര​​മു​​ണ്ടാ​​ക്കാ​​ൻ മു​​തി​​രു​​മ്പോ​​ഴേ​​ക്കും ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദി​​നെ 'കാ​​ണാ​​താ​​യി.' ഓ​​സ്​​​ക​​റി​​ന് അ​​പ്പോ​​ഴാ​​യി​​രി​​ക്ക​​ണം എ​​ന്തൊ​​ര​​ബ​​ദ്ധ​​മാ​​ണ് കാ​​ണി​​ച്ച​​തെ​​ന്നു ബോ​​ധം വീ​​ണി​​രി​​ക്കു​​ക?

ന​​മ്മു​​ടെ കേ​​ര​​ളം അ​​ന്താ​​രാ​​ഷ്ട്ര ച​​ല​​ച്ചിേ​​ത്രാ​​ത്സ​വ​​ത്തി​​ൽ (2021) ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദി​​ന് സ​​മ​​ഗ്ര​​സം​​ഭാ​​വ​​നാ പു​​ര​​സ്​​​കാ​​രം ന​​ൽ​​കി​​യ​​പ്പോ​​ൾ, ചു​​രു​​ട്ട് –​ ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദി​​ന്റെ ദീ​​പ​​ശി​​ഖ–​ കൊ​​ളു​​ത്തി​​ക്കൊ​​ണ്ട് വി​​ദൂ​​ര​​ദേ​​ശ​​ത്തി​​ലി​​രു​​ന്ന് സ്വീ​​ക​​രി​​ച്ചു.

'ക്ര​​മ​​ര​​ഹി​​ത'​​മാ​​യി മു​​ന്നോ​​ട്ടു​​പോ​​യ ഈ ​​ആ​​ദ​​ര​​ക്കു​​റി​​പ്പി​​നും ഒ​​രു ഒ​​ടു​​ക്കം വേ​​ണ​​മ​​ല്ലോ. ഒ​​രു 'ദു​​രൂ​​ഹ'​​സ​​ന്ദ​​ർ​​ഭ​​ത്തി​​ലൂ​​ടെ​​യാ​​ക​​ട്ടെ.

ഇ​​രു​​പ​​ത്തി​​യൊ​​ന്നാം നൂ​​റ്റാ​​ണ്ടി​​ന്റെ തു​​ട​​ക്ക​​ത്തി​​ൽ, സ​​മ​​യം എ​​ന്ന 'പ്ര​​തി​​ഭാ​​സ'​​ത്തെ​​ക്കു​​റി​​ച്ച് വി​​ഖ്യാ​​ത സം​​വി​​ധാ​​യ​​ക​ർ എ​​ടു​​ത്ത 'ടെ​​ൻ മി​​നി​റ്റ്സ്​ ഓ​​ൾ​​ഡ​​ർ' എ​​ന്ന ച​​ല​​ച്ചി​​ത്ര​​സ​​ഞ്ച​​യ​​ത്തി​​ൽ, 'ഇ​​ൻ ദ ​​ഡാ​​ർ​​ക് നെ​​സ്​ ഓ​​ഫ് ടൈം' ​​എ​​ന്ന ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദ് ഖ​​ണ്ഡം7 കാ​​ണു​​ക​​യാ​​യി​​രു​​ന്നു. ''ഞാ​​ൻ ചി​​ന്തി​​ക്കു​​ന്നു, അ​​തി​​നാ​​ൽ ഞാ​​ൻ ഉ​​ണ്ട്'' എ​​ന്ന ദെ​​ക്കാ​​ർ​​ത്തി​​ന്റെ അ​​തി​​പ്ര​​ശ​​സ്​​​ത​​മാ​​യ ദാ​​ർ​​ശ​​നി​​ക പ്ര​​സ്​​​താ​​വ​​ത്തി​ന്റെ വ്യാ​​ഖ്യാ​​ന​​മെ​​ന്നോ വി​​ശ​​ദീ​​ക​​ര​​ണ​​മെ​​ന്നോ നി​​രാ​​സ​​മെ​​ന്നു​​ത​​ന്നെ​​യോ പ​​റ​​യാ​​വു​​ന്ന ഗൊ​​ദാ​​ർ​​ദി​​ന്റെ വി​​ശ​​ക​​ല​​ന​​ത്തി​​ന്റെ അ​​ർ​​ഥ​​സ​​ന്ദി​​ഗ്ധ​​ത, കു​​രു​​ക്ക​​ഴി​​ച്ചാ​​ലും കെ​​ട്ടു​​പി​​ണ​​ഞ്ഞ് ഇ​​പ്പോ​​ഴും കൂ​​ടെ​​യു​​ണ്ട്.

''ഞാ​​ൻ ചി​​ന്തി​​ക്കു​​ന്നു, അ​​തി​​നാ​​ൽ ഞാ​​ൻ ഉ​​ണ്ട്'' എ​​ന്ന​​തി​​ലെ, 'ഞാ​​ൻ ചി​​ന്തി​​ക്കു​​ന്നു' എ​​ന്ന​​തി​​ലെ 'ഞാ​​നും', 'ഞാ​​ൻ ഉ​​ണ്ട്' എ​​ന്ന​​തി​​ലെ 'ഞാ​​നും' ഒ​​ന്ന​​ല്ല.

Tags:    
News Summary - Jean-Luc Godard memoir

വായനക്കാരുടെ അഭിപ്രായങ്ങള്‍ അവരുടേത്​ മാത്രമാണ്​, മാധ്യമത്തി​േൻറതല്ല. പ്രതികരണങ്ങളിൽ വിദ്വേഷവും വെറുപ്പും കലരാതെ സൂക്ഷിക്കുക. സ്​പർധ വളർത്തുന്നതോ അധിക്ഷേപമാകുന്നതോ അശ്ലീലം കലർന്നതോ ആയ പ്രതികരണങ്ങൾ സൈബർ നിയമപ്രകാരം ശിക്ഷാർഹമാണ്​. അത്തരം പ്രതികരണങ്ങൾ നിയമനടപടി നേരിടേണ്ടി വരും.