കോടതികളിൽ കെട്ടിക്കിടക്കുന്നത് 5.8 കോടി കേസുകൾ! 7,600 ലധികം ജഡ്ജിമാരുടെ കസേരകൾ ഒഴിഞ്ഞുകിടക്കുന്നു; കണക്കുകൾ പുറത്ത്

ന്യൂഡൽഹി: ഇന്ത്യയിലെ നീതിന്യായ വ്യവസ്ഥയിൽ കെട്ടിക്കിടക്കുന്ന കേസുകളുടെ എണ്ണം 5.8 കോടി കടന്നതായി നാഷണൽ ജുഡീഷ്യൽ ഡാറ്റ ഗ്രിഡ് പുറത്തുവിട്ട ഏറ്റവും പുതിയ കണക്കുകൾ വ്യക്തമാക്കുന്നു. രാജ്യത്തെ വിവിധ സംസ്ഥാനങ്ങളിലെ ജില്ലാ കോടതികളിൽ 7,300-ലധികം ജഡ്ജിമാരുടെ തസ്തികകളും ഹൈകോടതികളിൽ 300-ലധികം ഒഴിവുകളും നികത്തപ്പെടാതെ കിടക്കുന്ന സാഹചര്യത്തിലാണ് കേസുകളുടെ എണ്ണം ക്രമാതീതമായി ഉയരുന്നത്. നിലവിൽ ഹൈകോടതികളിലും ജില്ലാ കോടതികളിലുമായി അനുവദിക്കപ്പെട്ട ആകെ തസ്തികകളിൽ ഏകദേശം 25 ശതമാനത്തോളം ഒഴിഞ്ഞുകിടക്കുകയാണ്. കീഴ്ക്കോടതികളിൽ മാത്രം 2,000-ത്തിലധികം തസ്തികകൾ ഒഴിഞ്ഞുകിടക്കുന്നുണ്ട്. ചില സംസ്ഥാന ഹൈകോടതികളിലെ ഒഴിവുകൾ 25 ശതമാനത്തിന് മുകളിലാണ്.

സുപ്രീം കോടതിയിലെയും ഹൈകോടതികളിലെയും കേസുകളുടെയും ഒഴിവുകളുടെയും കണക്കുകൾ

നാഷണൽ ജുഡീഷ്യൽ ഡാറ്റ ഗ്രിഡ്, സുപ്രീംകോടതി രജിസ്ട്രി രേഖകൾ പ്രകാരം വിവിധ തലങ്ങളിലുള്ള കോടതികളിലെ നിലവിലെ സ്ഥിതിവിവരക്കണക്കുകൾ താഴെ പറയുന്നവയാണ്.

ഇന്ത്യൻ കോടതികളിലെ കണക്കുകൾ (നവംബർ 2026)
  • ആകെ കെട്ടിക്കിടക്കുന്ന കേസുകൾ: 5.8 കോടിയിലധികം (58 ദശലക്ഷം).
  • ജില്ലാ കോടതി ഒഴിവുകൾ: 7,300-ലധികം തസ്തികകൾ (കീഴ്ക്കോടതികളിൽ 2,000-ത്തിലധികം).
  • ഹൈക്കോടതി കണക്കുകൾ: 1,122 തസ്തികകളിൽ 300-350 ഒഴിവുകൾ; 64 - 65.5 ലക്ഷം കേസുകൾ തീർപ്പാക്കാനുണ്ട്.
  • സുപ്രീം കോടതി കണക്കുകൾ: 93,000 - 95,000 കേസുകൾ (18,375 സിവിൽ കേസുകൾ, 73,967 ക്രിമിനൽ കേസുകൾ).

നിയമന നടപടികളിലെ കാലതാമസവും പ്രായോഗിക പ്രതിസന്ധികളും

ജഡ്ജിമാരുടെ ഒഴിവുകൾ നികത്തുന്നതിനുള്ള ഔദ്യോഗിക നടപടിക്രമങ്ങൾ പൂർത്തിയാക്കാൻ ഒന്ന് മുതൽ മൂന്ന് വർഷം വരെ സമയമെടുക്കുന്നതാണ് നിലവിലെ പ്രതിസന്ധിക്ക് പ്രധാന കാരണമെന്ന് രേഖകൾ വ്യക്തമാക്കുന്നു. ഒരു ജഡ്ജി വിരമിച്ച ശേഷമാണ് ഒഴിവ് നികത്താനുള്ള നടപടികൾ ആരംഭിക്കുന്നത്. ഹൈകോടതി കൊളീജിയം, കേന്ദ്ര നിയമ മന്ത്രാലയം, ഇന്റലിജൻസ് ബ്യൂറോ, സുപ്രീം കോടതി കൊളീജിയം എന്നിവ വഴി ഫയലുകൾ നീങ്ങി അന്തിമ ഉത്തരവാകാൻ ഒന്ന് മുതൽ മൂന്ന് വർഷം വരെ എടുക്കുന്നു. ഒരു ഒഴിവ് നികത്തുമ്പോഴേക്കും പുതിയ രണ്ട് ഒഴിവുകൾ കൂടി വരുന്ന സാഹചര്യമാണ് നിലവിലുള്ളത്. ഒഴിവ് വരുന്നതിന് ആറ് മാസം മുൻപ് തന്നെ ഹൈകോടതി കൊളീജിയം പേരുകൾ ശുപാർശ ചെയ്യണമെന്നും, സുപ്രീം കോടതി കൊളീജിയം 90 ദിവസത്തിനുള്ളിലും കേന്ദ്ര സർക്കാർ 60 ദിവസത്തിനുള്ളിലും തീരുമാനമെടുത്ത് ആറ് മാസത്തിനകം നിയമനം പൂർത്തിയാക്കണമെന്നുമാണ് നിയമവിദഗ്ദ്ധർ മുന്നോട്ടുവെക്കുന്ന പരിഹാരം.

രാജ്യത്തെ കോടതികളിലുള്ള കേസുകളിൽ ഏറ്റവും വലിയ കക്ഷി കേന്ദ്ര-സംസ്ഥാന സർക്കാരുകളും സർക്കാർ ഏജൻസികളുമാണ്. സർക്കാർ അഭിഭാഷകരുടെ തയ്യാറെടുപ്പില്ലായ്മയും തുടർച്ചയായി കേസുകൾ നീട്ടിവെക്കാൻ ആവശ്യപ്പെടുന്നതും വിചാരണാ നടപടികൾ വൈകുന്നതിന് കാരണമാകുന്നുണ്ട്.

Tags:    
News Summary - Over 5.8 Crore Cases Pending in Indian Courts as 7,300 District and 350 High Court Judge Posts Lie Vacant

വായനക്കാരുടെ അഭിപ്രായങ്ങള്‍ അവരുടേത്​ മാത്രമാണ്​, മാധ്യമത്തി​േൻറതല്ല. പ്രതികരണങ്ങളിൽ വിദ്വേഷവും വെറുപ്പും കലരാതെ സൂക്ഷിക്കുക. സ്​പർധ വളർത്തുന്നതോ അധിക്ഷേപമാകുന്നതോ അശ്ലീലം കലർന്നതോ ആയ പ്രതികരണങ്ങൾ സൈബർ നിയമപ്രകാരം ശിക്ഷാർഹമാണ്​. അത്തരം പ്രതികരണങ്ങൾ നിയമനടപടി നേരിടേണ്ടി വരും.