‘ചേ​​യാ..’ ‘ഹോ​​യ്’

മ​​റ്റെ​​ല്ലാ നി​​റ​​ങ്ങ​​ളെ​​പ്പോ​​ലെ ‘മ​​ഞ്ഞ​​’യും മ​​നോ​​ഹ​​ര​​മാ​​ണ്. ഹോ​​ട്ട​​ലി​​ലെ ചി​​ല്ല് അ​​ല​​മാ​​ര​​യി​​ൽ എ​​ത്ര​​യെ​​ത്ര മ​​ഞ്ഞ​​ പ​​ല​​ഹാ​​ര​​ങ്ങ​​ളാ​​ണ് നി​​റ​​ഞ്ഞാ​​ടു​​ന്ന​​ത്. കേ​​സ​​രി, പ​​ഴം​​പൊ​​രി, സു​​ഖി​​യ​​ൻ പി​​ന്നെ പെ​​ട്ടെ​​ന്ന് പേ​​ര് ഓ​​ർ​​മ​​യി​​ൽ വ​​രാ​​ത്ത എ​​ത്ര​​യെ​​ത്ര​​യോ മ​​ഞ്ഞ മ​​ധു​​ര​​ങ്ങ​​ൾ കാ​​ല​​മേ​​റെ ക​​ഴി​​ഞ്ഞി​​ട്ടും മ​​ടു​​പ്പ് ഏ​​തു​​മി​​ല്ലാ​​തെ മ​​ന​​സ്സി​​ൽ ഇ​​പ്പോ​​ഴും മോ​​ഹ​​മ​​ഴ​​യാ​​യി പെ​​യ്യു​​ക​​യാ​​ണ്. എ​​ന്നാ​​ൽ ന​​മ്മു​​ടെ ഇ​​ന്ത്യ​​യി​​ൽ, ഒ​​രു ജാ​​തിവി​​ഭാ​​ഗ​​ത്തി​​ന് ‘മ​​ഞ്ഞ’ കാ​​ണു​​മ്പോ​​ൾ ‘ഓ​​ക്കാ​​നും’ വ​​രും. ഏ​​റ്റ​​വും സ്വാ​​ദി​​ഷ്ട​​മാ​​യ പ​​ല​​ഹാ​​ര​​ങ്ങ​​ളി​​ൽപോ​​ലും ‘മ​​ഞ്ഞ’ ക​​ണ്ടാ​​ൽ ഒ​​രു നി​​മി​​ഷം അ​​വ​​രു​​ടെ മ​​ന​​സ്സ് പി​​ട​​യും.

മ​​ഞ്ഞ​​യി​​ൽ​​നി​​ന്നും ച​​ലം ഒ​​ലി​​ക്കു​​ന്നി​​ല്ല. ചോ​​ര മ​​ണ​​ക്കു​​ന്നി​​ല്ല. മ​​ഞ്ഞ​​യ്ക്ക് കു​​ത്തു​​ന്ന കൊ​​മ്പു​​ക​​ൾ ഇ​​ല്ല. എ​​ന്നി​​ട്ടും മ​​ലം കോ​​രു​​ന്ന​​വ​​ർ​​ക്ക് മ​​ഞ്ഞ ഒ​​രു നി​​റ​​മ​​ല്ല, ദു​​ർ​​ഗ​​ന്ധം വ​​മി​​ക്കു​​ന്നൊ​​രു ഉ​​റ​​വ​​യാ​​ണ്. തോ​​ട്ടി​​പ്പ​​ണി​​ക്കാ​​രു​​ടെ മ​​ഞ്ഞ വി​​രോ​​ധ​​ത്തി​​ന്റെ വേ​​രു​​ക​​ൾ മ​​നു​​ഷ്യ​​വി​​സ​​ർ​​ജ്യ​​ത്തി​​ലാ​​ണ് ആ​​ഴ്ന്നി​​രി​​ക്കു​​ന്ന​​ത്! അ​​പ്പോ​​ഴും ന​​രേ​​ന്ദ്ര​​ മോ​​ദി​​യു​​ടെ ‘ക​​ർ​​മ​​യോ​​ഗ്’ തോ​​ട്ടി​​പ്പ​​ണി​​യു​​ടെ ആ​​ത്മീ​​യമൂ​​ല്യ​​ത്തെ​​യാ​​ണ് ആ​​ഘോ​​ഷി​​ക്കു​​ന്ന​​ത്! ത​​ല​​മു​​റ​​ക​​ളാ​​യി മ​​റ്റു​​ള്ള​​വ​​ർ​​ക്ക് ഒ​​റ്റ​​ക്കാ​​ഴ്ച​​യി​​ൽപോ​​ലും അ​​രോ​​ച​​ക​​മാ​​യി അ​​നു​​ഭ​​വ​​പ്പെ​​ടു​​ന്ന തോ​​ട്ടി​​പ്പ​​ണി അ​​വ​​ർ ചെ​​യ്യു​​ന്ന​​ത്, തോ​​ട്ടി​​പ്പ​​ണി​​യോ​​ടു​​ള്ള പ്ര​​ത്യേ​​ക ആ​​ഭി​​മു​​ഖ്യംകൊ​​ണ്ട​​ല്ലെ​​ന്നും നി​​വ​​ൃത്തി​​കേ​​ട് ഒ​​ന്നു​​കൊ​​ണ്ടുമാ​​ത്ര​​മാ​​ണെ​​ന്നും മ​​ന​​സ്സി​​ലാ​​ക്കാ​​ൻ ഒ​​രു പ്ര​​ത്യേ​​ക പ​​ഠ​​ന​​വും വേ​​ണ്ട, മ​​നു​​ഷ്യ​​പ്പ​​റ്റ് മാ​​ത്രം മ​​തി. എ​​ന്നാ​​ൽ, ജാ​​തി​​വ്യ​​വ​​സ്ഥ​​ക്ക് ഇ​​ല്ലാ​​ത്ത​​ത് മ​​റ്റ് പ​​ല​​തി​​നൊ​​പ്പം മ​​നു​​ഷ്യ​​ന്റെ ആ​​ത്മാ​​ഭി​​മാ​​ന​​ത്തെ അം​​ഗീ​​ക​​രി​​ക്കു​​ന്ന ആ ​​മ​​നു​​ഷ്യ​​പ്പ​​റ്റാ​​ണ്. ശാ​​സ്ത്ര​​സാ​​ങ്കേ​​തി​​ക​​വി​​ദ്യ ഏ​​റെ വ​​ള​​ർ​​ന്നി​​ട്ടും മ​​ലം കോ​​രാ​​ൻ മാ​​ത്ര​​മാ​​യി ഒ​​രു ജാ​​തി​​യു​​ള്ള രാ​​ജ്യ​​മെ​​ന്ന​​ത് ആ​​ത്മീ​​യ ഔ​​ന്ന​​ത്യ​​ത്തെ അ​​ല്ല അ​​വ​​മാ​​ന അ​​ഗാ​​ധ​​ത​​യെ​​യാ​​ണ് അ​​ട​​യാ​​ള​​പ്പെ​​ടു​​ത്തു​​ന്ന​​ത്. തോ​​ട്ടി​​പ്പ​​ണി അ​​വ​​സാ​​നി​​പ്പി​​ക്ക​​പ്പെ​​ട​​ണ​​മെ​​ന്ന് ആ​​ത്മാ​​ർ​​ഥ​​മാ​​യി ആ​​ഗ്ര​​ഹി​​ക്കു​​ന്ന​​വ​​ർപോ​​ലും; ത​​ങ്ങ​​ൾ​​ക്കി​​ഷ്ട​​മ​​ല്ലാ​​ത്ത നി​​ർ​​ബ​​ന്ധി​​ത തൊ​​ഴി​​ൽ ത​​ല​​മു​​റ​​ക​​ളാ​​യി ഒ​​രു ജ​​ന​​വി​​ഭാ​​ഗ​​ത്തി​​ന്റെ മേ​​ൽ കെ​​ട്ടി​​​െവ​​ച്ച മേ​​ൽ​​ക്കോ​​യ്മ ജാ​​തിസ​​മ്പ്ര​​ദാ​​യം അ​​വ​​സാ​​നി​​പ്പി​​ക്ക​​പ്പെ​​ട​​ണം എ​​ന്ന് ആ​​ഗ്ര​​ഹി​​ക്കു​​ന്നി​​ല്ല എ​​ന്നി​​ട​​ത്തു​​വെ​​ച്ചാ​​ണ് സാം​​സ്കാ​​രി​​ക വി​​മ​​ർ​​ശനം ആ​​രം​​ഭി​​ക്കേ​​ണ്ട​​ത്.

ഇ​​ന്ത്യ അ​​ഭി​​മു​​ഖീ​​ക​​രി​​ക്കു​​ന്ന ഏ​​റ്റ​​വും വ​​ലി​​യ അ​​ന്ധ​​വി​​ശ്വാ​​സം സ​​ത്യ​​ത്തി​​ൽ ജാ​​തി​​വ്യ​​വ​​സ്ഥ​​യാ​​ണ്. അ​​തി​​നോ​​ളം ഉ​​ഗ്ര​​മാം അ​​പ​​രവി​​ദ്വേ​​ഷ വ്യ​​വ​​സ്ഥ വേ​​റെ​​യി​​ല്ല. തോ​​ട്ടി​​പ്പ​​ണി​​യി​​ലെ മ​​നു​​ഷ്യ​​വി​​രു​​ദ്ധ​​ത മ​​ന​​സ്സി​​ലാ​​ക്കാ​​ൻ അ​​തി​​ൽ ആ​​ത്മീ​​യ​​ത​​യു​​ടെ സു​​ഗ​​ന്ധം നി​​റ​​ക്കുന്ന പു​​സ്ത​​ക​​ങ്ങ​​ളും പ്ര​​ബ​​ന്ധ​​ങ്ങ​​ളു​​മ​​ല്ല, ഭാ​​ഷാ സിങ്ങി​​ന്റേ​​ത് പോ​​ലു​​ള്ള പ​​ഠ​​ന​​ങ്ങ​​ളെ​​യാ​​ണ് പി​​ന്തു​​ട​​രേ​​ണ്ട​​ത്. ‘കാ​​ണാ​​മ​​റ​​യ​​ത്തെ ഇ​​ന്ത്യ’ (Unseen the truth about India's manual scavengers) എ​​ന്ന ഭാ​​ഷാ സിങ്ങി​​ന്റെ പ​​ഠ​​ന​​ത്തി​​ൽവെ​​ച്ചാ​​ണ് അ​​വ​​രു​​ടെ മ​​ഞ്ഞ പ​​രി​​പ്പ് വി​​രോ​​ധ​​ത്തി​​ന്റെ കാ​​ര​​ണം മ​​ന​​സ്സി​​ലാ​​ക്കാ​​ൻ ക​​ഴി​​ഞ്ഞ​​ത്. ജാ​​തി​​യോ​​ളം സ്വാ​​ഭാ​​വി​​ക​​മാ​​യി തീ​​ർ​​ന്ന മ​​റ്റൊ​​രു മ​​ർ​​ദ​​ന സം​​വി​​ധാ​​നം മ​​റ്റേ​​തു​​ണ്ട്. ഭൂ​​ത​​കാ​​ല​​ത്തി​​ന്റെ പ​​രി​​മി​​തി​​ക​​ളെ കാ​​ല​​മേ​​റെ ക​​ഴി​​ഞ്ഞി​​ട്ടും ഇ​​വ്വി​​ധം സാ​​ധ്യ​​ത​​യാ​​യി കൊ​​ണ്ടു​​ന​​ട​​ക്കു​​ന്ന സ​​മൂ​​ഹ​​ങ്ങ​​ൾ വേ​​റെ ഏ​​തു​​ണ്ട്. ജാ​​തി​​യെ സൈ​​ദ്ധാ​​ന്തി​​ക​​മാ​​യി കു​​ട​​ഞ്ഞുക​​ള​​ഞ്ഞ മ​​ത​​ങ്ങ​​ൾ​​ക്കും രാ​​ഷ്ട്രീ​​യ പ്ര​​സ്ഥാ​​ന​​ങ്ങ​​ൾ​​ക്കും വ്യ​​ക്തി​​ക​​ൾ​​ക്കും കൂ​​ടി ഇ​​പ്പോ​​ഴും അ​​ത് ഒ​​രു​​ക്കി​​യ സൗ​​ക​​ര്യ​​ങ്ങ​​ളു​​ടെ ത​​ണ​​ലി​​ൽനി​​ന്നും മാ​​റിനി​​ൽ​​ക്കാ​​ൻ ക​​ഴി​​യു​​ന്നി​​ല്ല.

ജാ​​തി ചോ​​ദി​​ക്ക​​രു​​തെ​​ന്ന പ​​റ​​ച്ചി​​ലും ചോ​​ദി​​ക്കാ​​തെത​​ന്നെ പ്ര​​വ​​ർ​​ത്തി​​ക്കാ​​ൻ ക​​ഴി​​യും​​വി​​ധം ജാ​​തി വ​​ള​​ർ​​ന്നി​​രി​​ക്കു​​ന്നു​​വെ​​ന്ന യാ​​ഥാ​​ർ​​ഥ്യ​​വും ത​​മ്മി​​ലു​​ള്ള അ​​ന്ത​​രം സാം​​സ്കാ​​രി​​ക വി​​മ​​ർ​​ശ​​ക​​രി​​ൽ ഒ​​രു വി​​ഭാ​​ഗം ഇ​​പ്പോ​​ഴും തി​​രി​​ച്ച​​റി​​ഞ്ഞി​​ട്ടി​​ല്ല. നി​​ങ്ങ​​ളെ ബ​​ന്ധി​​ച്ചി​​രി​​ക്കു​​ന്ന ക​​യ​​ർ ജീ​​വി​​ച്ചി​​രി​​ക്കെ നി​​ങ്ങ​​ൾ മു​​റി​​ച്ചു​​മാ​​റ്റാ​​ൻ ശ്ര​​മി​​ക്കു​​ന്നി​​ല്ലെ​​ങ്കി​​ൽ നി​​ങ്ങ​​ളു​​ടെ പ്രേ​​ത​​ങ്ങ​​ൾ നി​​ങ്ങ​​ൾ​​ക്കു​​വേ​​ണ്ടി ആ ​​വേ​​ല ചെ​​യ്യു​​മെ​​ന്നാ​​ണോ നി​​ങ്ങ​​ൾ പ്ര​​തീ​​ക്ഷി​​ക്കു​​ന്ന​​ത്? എ​​ന്ന് ക​​ബീ​​ർ​​ദാ​​സി​​ന്റെ ചോ​​ദ്യ​​ത്തി​​ന്റെ അ​​സ്വ​​സ്ഥ​​ത മു​​ഴ​​ക്കം അ​​വ​​സാ​​നി​​ച്ചി​​ട്ടി​​ല്ല. തൊ​​ഴി​​ൽ ആ​​വി​​ഷ്കാ​​ര​​മാ​​വു​​ന്ന​​തി​​നു പ​​ക​​രം ‘അ​​റ​​പ്പാ​​യി’ മാ​​റു​​ന്ന അ​​വ​​സ്ഥ​​ക​​ളും അ​​ത്ര​​ത​​ന്നെ അ​​വ​​സാ​​നി​​ച്ചി​​ട്ടി​​ല്ല. തോ​​ട്ടി​​പ്പ​​ണി​​യി​​ലെ ജാ​​തി വി​​വേ​​ച​​നം പ്ര​​ക​​ട​​മാ​​കു​​മ്പോ​​ൾ; ജീ​​വി​​ത​​ത്തി​​ന്റെ സ​​മ​​സ്തത​​ല​​ത്തി​​ലും അ​​ത്ര പ്ര​​ക​​ട​​മ​​ല്ലാ​​തെ അ​​തി​​പ്പോ​​ഴും ന​​മു​​ക്കൊ​​പ്പ​​മു​​ണ്ട്! ക​​ഴു​​കി​​പ്പോ​​കേ​​ണ്ടൊ​​രു അ​​ഴു​​ക്കാ​​യി​​ട്ട​​ല്ല, കു​​ട​​ഞ്ഞു​​ക​​ള​​യേ​​ണ്ട ഒ​​രു മു​​ള്ളാ​​യി​​ട്ട​​ല്ല, പ​​ല​​വി​​ധ ന്യാ​​യ​​ങ്ങ​​ൾ നി​​ര​​ത്തി കൂ​​ടെക്കൂട്ടേ​​ണ്ട ഒ​​രു ബ​​ന്ധു​​വാ​​യി​​ട്ടാ​​ണ് ഇ​​ന്നും ജാ​​തി ന​​മു​​ക്കി​​ട​​യി​​ൽ നി​​ല​​നി​​ൽ​​ക്കു​​ന്ന​​ത്.

മ​​നു​​ഷ്യ​​രെ സ്വ​​യം പ​​രി​​മി​​ത​​പ്പെ​​ടു​​ത്തു​​ന്ന ഒ​​രു മ​​ർ​​ദ​​കാ​​ധി​​കാ​​രം കൂ​​ടി​​യാ​​യി പ്ര​​വ​​ർ​​ത്തി​​ക്കാ​​ൻ ക​​ഴി​​യു​​ന്നി​​ട​​ത്തുവെ​​ച്ചാ​​ണ് ജാ​​തി മ​​റ്റെ​​ല്ലാ മ​​ർ​​ദ​​കാ​​ധി​​കാ​​ര വ്യ​​വ​​സ്ഥ​​ക​​ളെ​​യും മ​​റി​​ച്ചി​​ടു​​ന്ന​​ത്. ഇ​​ന്ന് നി​​ശ്ശബ്ദ​​മ​​ർദ​​ന​​ത്തി​​ന്റെ കാ​​ര്യ​​ത്തി​​ലും ജാ​​തി​​ക്കൊ​​പ്പം നി​​ൽ​​ക്കാ​​ൻ മ​​റ്റൊ​​രു മ​​ർ​​ദ​​കാ​​ധി​​കാ​​ര വ്യ​​വ​​സ്ഥ​​ക​​ൾ​​ക്കും ക​​ഴി​​യി​​ല്ല. ലാ​​റ്റി​​ൻ അ​​മേ​​രി​​ക്ക​​യി​​ലെ ഉ​​റു​​ഗ്വായിയി​​ലെ ചെ​​റു​​പ​​ട്ട​​ണ​​മാ​​യ മെ​​ലോ​​വി​​ലെ ഒ​​രു ചു​​മ​​രെ​​ഴു​​ത്തി​​നെ കു​​റി​​ച്ച് എ​​ഡ്വേ​​ഡോ ഗ​​ലീ​​യാ​​നോ ആ​​ണെ​​ന്ന് തോ​​ന്നു​​ന്ന തോ​​ന്നു​​ന്നു എ​​ഴു​​തി​​യ​​ത്, ഇ​​ന്ത്യ​​ൻ അ​​വ​​സ്ഥ​​യി​​ൽ ഏ​​ക​​ദേ​​ശം ജാ​​തി​​ക്കും ന​​ന്നാ​​യി ചേ​​രും. ആ ​​ചു​​മ​​രെ​​ഴു​​ത്ത് ഇ​​ങ്ങ​​നെ: ‘Assist the police: Torture yourself’. അ​​താ​​യ​​ത് പൊ​​ലീ​​സി​​നെ സ​​ഹാ​​യി​​ക്കു​​ക, സ്വ​​യം പീ​​ഡി​​പ്പി​​ക്കു​​ക. എ​​ന്നാ​​ൽ, ജാ​​തി​​വ്യ​​വ​​സ്ഥ​​യി​​ൽ ആ ​​വി​​ധം പൊ​​ലീ​​സി​​ന്റെ സാ​​ന്നി​​ധ്യ​​മി​​ല്ലാ​​തെ​​ത​​ന്നെ ജാ​​തി സ്വ​​ന്തം വി​​ധ​​ത്തി​​ൽ മ​​ർ​​ദനം നി​​ർ​​വ​​ഹി​​ക്കും.

ആ​​ദ്യ​​ത്തേ​​ത്, അ​​താ​​യ​​ത് ലാ​​റ്റി​​ൻ അ​​മേ​​രി​​ക്ക​​ൻ അ​​വ​​സ്ഥ​​യി​​ൽ സ്വ​​യം മ​​ർ​​ദന​​മേ​​റ്റു​​വാ​​ങ്ങാ​​ൻ മ​​ർ​​ദ​​ക​​രെ സ​​ഹാ​​യി​​ക്കു​​ന്ന​​തി​​നെ​​കു​​റി​​ച്ചാ​​ണ് പ​​റ​​യു​​ന്ന​​തെ​​ങ്കി​​ൽ; അ​​തേകാ​​ര്യം ഇ​​ന്ത്യ​​ന​​വ​​സ്ഥ​​യി​​ൽ എ​​ത്തു​​മ്പോ​​ൾ സ്വ​​ന്തം ഉ​​ള്ളി​​ൽത​​ന്നെ സ്വ​​ന്തം മ​​ർ​​ദക​​നെ സ്ഥാ​​പി​​ക്കു​​ന്ന​​തി​​നെ​​കു​​റി​​ച്ചാ​​ണ് പ​​റ​​യു​​ന്ന​​ത്. ‘എ​​ന്നാ​​ണ് ജ​​നി​​ച്ച​​ത് എ​​ന്ന് എ​​നി​​ക്ക​​റി​​യി​​ല്ല, എ​​ങ്കി​​ലും ആ​​യി​​ര​​ക്ക​​ണ​​ക്കി​​നു വ​​ർ​​ഷ​​ങ്ങ​​ൾ​​ക്കു മു​​മ്പ് ഞാ​​ൻ ഈ ​​മ​​ണ്ണി​​ൽ കൊ​​ല്ല​​പ്പെ​​ട്ടി​​രു​​ന്നു എ​​ന്നു​​റ​​പ്പാ​​ണ്’ (കാ​​ലേ​​ക്കു​​റി പ്ര​​സാ​​ദ്). ജ​​നി​​ച്ചാ​​ൽ മ​​രി​​ക്കും എ​​ന്ന സാ​​ധാ​​ര​​ണ ചൊ​​ല്ലാ​​ണ് ച​​ങ്കുപി​​ള​​ർ​​ക്കു​​ന്ന കു​​ന്ത​​മാ​​യി ‘ജാ​​തി ഇ​​ന്ത്യ​​യി​​ൽ’ ജ​​നി​​ക്കു​​ന്ന​​തി​​ന് മു​​മ്പേ കൊ​​ല്ല​​പ്പെ​​ടു​​ന്ന അ​​സാ​​ധാ​​ര​​ണ അ​​വ​​സ്ഥ​​യാ​​യി മാ​​റു​​ന്ന​​ത്. എ​​ത്ര ‘പെ​​രു​​മാ​​ക്ക​​ൾ’, ‘തു​​ഞ്ച​​ൻ​​മാ​​ർ’, ‘കു​​ഞ്ച​​ന്മാ​​ർ’, ‘ക്രൂ​​ര​​മാം ജാ​​തി​​യാ​​ൽ’ പി​​റ​​ക്കു​​ന്ന​​തി​​നു മു​​മ്പേ അ​​ല​​സിപ്പോ​​യ​​തി​​നെ​​കു​​റി​​ച്ച് കു​​മാ​​ര​​നാ​​ശാ​​നും എ​​ഴു​​തി​​യി​​രു​​ന്ന​​ല്ലോ!

പ്ര​​പ​​ഞ്ച​​ത്തി​​ന്റെ ക​​ഴി​​ഞ്ഞകാ​​ല​​ത്തി​​ലേ​​ക്ക് നോ​​ക്കാ​​നു​​ള്ള ‘സ​​മ​​യ യ​​ന്ത്രം’ ക​​ണ്ടു​​പി​​ടി​​ച്ചി​​ട്ടും ജാ​​തി​​യെ വേ​​ണ്ട​​വി​​ധം കാ​​ണാ​​ൻ ക​​ഴി​​യാ​​തെ പോ​​കു​​ന്ന ഭീ​​തി​​ദമാ​​യ ഒ​​രു അ​​വ​​സ്ഥ​​യെ​​ക്കു​​റി​​ച്ചാ​​ണ് കാ​​ലെ​​കു​​റി പ്ര​​സാ​​ദ് മു​​ത​​ൽ കു​​മാ​​ര​​നാ​​ശാ​​ൻ മു​​ത​​ൽ എ​​ത്ര​​യെ​​ത്ര​​യോ പ്ര​​തി​​ഭ​​ക​​ൾ മു​​ന്ന​​റി​​യി​​പ്പു​​ക​​ൾ ന​​ൽ​​കി​​ക്കൊ​​ണ്ടി​​രി​​ക്കു​​ന്ന​​ത്. ജെ​​യിം​​സ് വെ​​ബ് സ്പേ​​സ് ടെ​​ല​​ിസ്കോ​​പ്പും പ​​ല​​ത​​ര​​ത്തി​​ലു​​ള്ള സൂ​​ക്ഷ്മ​​നി​​രീ​​ക്ഷ​​ണ സം​​വി​​ധാ​​ന​​ങ്ങ​​ളും വ​​ള​​ർ​​ന്നി​​ട്ടും തൊ​​ട്ട​​ടു​​ത്തു​​ള്ള​​ത​​ല്ല, ത​​ന്നി​​ൽത​​ന്നെ​​യു​​ള്ള ജാ​​തികീ​​ട​​ങ്ങ​​ളെ കാ​​ണാ​​ൻ ക​​ഴി​​യാ​​ത്ത സ​​ന്ദ​​ർ​​ഭ​​ത്തി​​ലാ​​ണ് ജാ​​തി​​ക്കെ​​തി​​രെ​​യു​​ള്ള ക​​ഴി​​ഞ്ഞ​​തും തു​​ട​​ർ​​ന്നു​​കൊ​​ണ്ടി​​രി​​ക്കു​​ന്ന​​തു​​മാ​​യ പ​​ല​​ത​​രം പ്ര​​ക്ഷോ​​ഭ​​ങ്ങ​​ളെ ആ​​വ​​ർ​​ത്തി​​ച്ച് അ​​ട​​യാ​​ള​​പ്പെ​​ടു​​ത്തു​​ന്ന കൃ​​തി​​ക​​ൾ കൂ​​ടു​​ത​​ൽ ആ​​വ​​ശ്യ​​മാ​​യിത്തീരു​​ന്ന​​ത്.

2006ൽ ​​പു​​റ​​ത്തി​​റ​​ങ്ങി​​യ അ​​ഫ്സ​​ൽ ഗു​​രു​​വി​​നെ​​യും ഇ​​ന്ത്യ​​ൻ പാ​​ർ​​ല​​മെ​​ന്റ് ആ​​ക്ര​​മ​​ണ​​ത്തെ​​യും കു​​റി​​ച്ചു​​ള്ള ഒ​​രു പു​​സ്ത​​ക​​ത്തി​​ൽ (The hanging of Afzal Guru and the strange case of the attack on the Indian Parliament –Penguin books) അ​​ൽ​​മാ​​ഡി അ​​ഗ​​സ്റ്റോ എ​​ന്ന് പേ​​രു​​ള്ള അ​​ന്ധ​​യാ​​യ ഒ​​രു സ്ത്രീ ​​ര​​ണ്ട് കൊ​​ല​​പാ​​ത​​കം ന​​ട​​ത്തി എ​​ന്ന പേ​​രി​​ൽ അ​​റ​​സ്റ്റ് ചെ​​യ്യ​​പ്പെ​​ട്ട് ക്രൂ​​ര​​മ​​ർ​​ദന​​ങ്ങ​​ൾ ഏ​​റ്റു​​വാ​​ങ്ങേ​​ണ്ടിവ​​ന്ന​​തി​​നെ​​ക്കുറി​​ച്ചു​​ള്ള വി​​വ​​ര​​ണം, എ​​ങ്ങ​​നെ​​യാ​​ണ് നി​​ര​​പ​​രാ​​ധി​​ക​​ൾ അ​​പ​​രാ​​ധി​​ക​​ളാ​​യി എ​​ളു​​പ്പം മാ​​റ്റ​​പ്പെ​​ടു​​ന്ന​​ത് എ​​ന്ന​​തി​​ന്റെ നെ​​ഞ്ച് ക​​ല​​ക്കു​​ന്ന ഒ​​രു ഉ​​ദാ​​ഹ​​ര​​ണ​​മാ​​ണ്. 1982ൽ ​​മോ​​ണ്ടെ​​വ് ഡി​​യോ​​യി​​ലാ​​ണ് ഇ​​ത്ത​​ര​​മൊ​​രു ക്രൂ​​ര​​സം​​ഭ​​വം അ​​ര​​ങ്ങേ​​റി​​യ​​ത്. അ​​റി​​യു​​ന്ന​​വ​​ർ​​ക്കെ​​ല്ലാം അ​​റ​​സ്റ്റ് ചെ​​യ്യ​​പ്പെ​​ട്ട അ​​ൽ​​മാ​​ഡി അ​​ഗ​​സ്റ്റോ​​യെ​​ക്കു​​റി​​ച്ച് വ​​ള​​രെ ന​​ല്ല അ​​ഭി​​പ്രാ​​യം മാ​​ത്ര​​മാ​​ണ് ഉ​​ണ്ടാ​​യി​​രു​​ന്ന​​ത്.

അ​​ന്ധ​​കൂ​​ടി​​യാ​​യ അ​​വ​​ർ​​ക്ക് കൊ​​ല ഒ​​രു കാ​​ര​​ണ​​വ​​ശാ​​ലും നി​​ർ​​വ​​ഹി​​ക്കാ​​ൻ ആ​​വു​​മാ​​യി​​രു​​ന്നി​​ല്ല. എ​​ന്നാ​​ൽ, എ​​ല്ലാം എ​​ത്ര പെ​​ട്ടെ​​ന്നാ​​ണ് അ​​ട്ടി​​മ​​റി​​ഞ്ഞ​​തെ​​ന്ന് അ​​വ​​രു​​ടെ അ​​ഭി​​ഭാ​​ഷ​​ക​​നാ​​യ പെ​​ട്രോ അ​​ൽ​​ഗോ​​ർ​​ട വി​​ശ​​ദീ​​ക​​രി​​ക്കു​​ന്ന​​ത് ആ​​രെ​​യും അ​​സ്വ​​സ്ഥ​​മാ​​ക്കും. നി​​ര​​ന്ത​​ര പീ​​ഡ​​നം വ​​ഴി​​യാ​​ണ് പൊ​​ലീ​​സ് ഒ​​രു കു​​റ്റ​​വും ചെ​​യ്യാ​​ത്ത അ​​വ​​രെ കു​​റ്റ​​വാ​​ളി ആ​​ക്കി​​യ​​ത്. സ്വ​​യം നി​​ർ​​വ​​ഹി​​ക്കാ​​ത്ത കൊ​​ല​​ക​​ളെ​​കു​​റി​​ച്ച് ഓ​​രോ ദി​​വ​​സ​​വും അ​​ടി​​യു​​ടെ ഊ​​ക്കുകൊ​​ണ്ട് അ​​വ​​ർ കു​​റ്റ​​സ​​മ്മ​​തം ന​​ട​​ത്തി​​യ​​ത് പ​​ല​​വി​​ധ​​ത്തി​​ലാ​​ണ്! ആ ​​പു​​സ്ത​​ക​​ത്തി​​ൽ അ​​തേ​​ക്കു​​റി​​ച്ച് ക​​ണ്ണു​​ക​​ല​​ക്കു​​ന്ന, കോ​​രി​​ത്ത​​രി​​പ്പി​​ക്കു​​ന്ന ഒ​​രു വാ​​ക്യ​​മു​​ണ്ട് ‘ഭാ​​വ​​ന വേ​​ണ്ട ചാ​​ട്ട​​വാ​​ർ മ​​തി ആ​​രെ​​യും ക​​ഥ​​പ​​റ​​ച്ചി​​ലു​​കാ​​രാ​​ക്കാ​​ൻ’ എ​​ന്നു​​ള്ള​​താ​​ണ​​ത്... The electric cattle prod turns anyone in to a prolific storyteller.

പെ​​ട്രോ അ​​ൽ​​ഗോ​​ർ​​ട എ​​ന്ന അ​​വ​​രു​​ടെ വ​​ക്കീ​​ൽ അ​​വ​​രു​​ടെ അ​​യ​​ൽ​​ക്കാ​​രോ​​ട് ചോ​​ദി​​ച്ചു: അ​​ൽ​​മാ​​ഡി അ​​ഗ​​സ്റ്റോ​​യെ എ​​ന്നെ​​ക്കാ​​ൾ നി​​ങ്ങ​​ൾ​​ക്കെ​​ല്ലാം ന​​ന്നാ​​യി അ​​റി​​യാ​​വു​​ന്ന​​ത​​ല്ലേ. പ​​ക്ഷേ, മു​​മ്പ് അ​​വ​​രെ​​പ്പ​​റ്റി ന​​ല്ല​​ത് പ​​റ​​ഞ്ഞ​​വ​​രെ​​ല്ലാം ഒ​​രു അ​​ന്വേ​​ഷ​​ണ​​വും ന​​ട​​ക്കാ​​തെ അ​​വ​​ർ കു​​റ്റ​​വാ​​ളിത​​ന്നെ എ​​ന്ന് ഉ​​റ​​പ്പി​​ച്ചുപ​​റ​​ഞ്ഞു. ‘എ​​ന്തു​​കൊ​​ണ്ട്’ എ​​ന്ന് വ​​ക്കീ​​ൽ ചോ​​ദി​​ച്ച​​പ്പോ​​ൾ അ​​വ​​ർ പ​​റ​​ഞ്ഞു... ‘പ​​ത്ര​​ങ്ങ​​ൾ അ​​ങ്ങ​​നെ​​യാ​​ണ് പ​​റ​​യു​​ന്ന​​ത്’ എ​​ന്ന്! പ​​ത്ര​​ങ്ങ​​ൾ​​ക്ക് ക​​ള​​വ് പ​​റ​​യാ​​മ​​ല്ലോ എ​​ന്ന് വ​​ക്കീ​​ൽ പ​​റ​​ഞ്ഞ​​പ്പോ​​ൾ അ​​വ​​ർ പ​​റ​​ഞ്ഞു ‘റേ​​ഡി​​യോ​​യും അ​​താ​​ണ് പ​​റ​​യു​​ന്ന​​ത്’ എ​​ന്ന്! റേ​​ഡി​​യോ​​വി​​നും ക​​ള​​വുപ​​റ​​യാ​​മ​​ല്ലോ? ടെ​​ലി​​വി​​ഷ​​നും അ​​തു​​ത​​ന്നെ​​യാ​​ണ​​ല്ലോ പ​​റ​​യു​​ന്ന​​ത് എ​​ന്നാ​​യി അ​​വ​​ർ! ഇ​​ത്ര​​യും വി​​ശ​​ദ​​മാ​​ക്കി​​യ​​ത് മാ​​ധ്യ​​മ​​പ്ര​​ചാ​​ര​​ണ​​ത്തി​​ന്റെ പ്ര​​ക​​ടശ​​ക്തി വ്യ​​ക്ത​​മാ​​ക്കാ​​നാ​​ണ്. എ​​ന്നാ​​ൽ, ‘നി​​ശ്ശബ്ദ​​പ്ര​​ചാ​​ര​​ണ’​​ത്തി​​ന്റെ​​കൂ​​ടി അ​​ക​​മ്പ​​ടി ഉ​​ണ്ടാ​​യാ​​ൽ അ​​തി​​ന് എ​​ത്ര​​മേ​​ൽ അ​​പ​​ക​​ട​​ക​​ര​​മാ​​വാ​​ൻ ക​​ഴി​​യു​​മെ​​ന്നാ​​ണ് ജാ​​തിവ്യ​​വ​​സ്ഥ തെ​​ളി​​യി​​ച്ചു​​കൊ​​ണ്ടി​​രി​​ക്കു​​ന്ന​​ത്.

ഡോ. ഇ.വി. രാമകൃഷ്ണൻ, എം.കെ. സാനു, പി.കെ. പോക്കർ, ആർ. ഉണ്ണി മാധവൻ  

ജാ​​തിനി​​ർ​​വ​​ഹി​​ക്കു​​ന്ന ശ​​ബ്ദ-നി​​ശ്ശബ്ദ പ്ര​​ചാ​​ര​​ണ​​യു​​ദ്ധ​​ത്തി​​ന്റെ ആ​​ഴ​​ങ്ങ​​ളാ​​ണ് ‘ചേ​​യാ’ എ​​ന്ന ശ്ര​​ദ്ധേ​​യ​​മാ​​യ ജീ​​വ​​ച​​രി​​ത്ര നോ​​വ​​ൽ ആ​​വി​​ഷ്ക​​രി​​ക്കു​​ന്ന​​ത്. ‘ചേ​​യാ’ എ​​ന്ന ന​​വോ​​ത്ഥാ​​ന നോ​​വ​​ൽ എ​​ഴു​​തി​​യ ആ​​ർ. ഉ​​ണ്ണി മാ​​ധ​​വ​​ന് മ​​ല​​യാ​​ള​​ത്തി​​ൽ ഒ​​രു ആ​​മു​​ഖം ആ​​വ​​ശ്യ​​മി​​ല്ല. മു​​മ്പേ ത​​ന്നെ സ്വ​​ന്തം പ്ര​​തി​​ഭ​​യു​​ടെ മു​​ദ്ര എ​​ഴു​​ത്തി​​ൽ പ​​തി​​പ്പി​​ച്ച അ​​ദ്ദേ​​ഹ​​ത്തി​​ന്റെ ‘ചേ​​യാ’ എ​​ന്ന നോ​​വ​​ൽ ന​​വോ​​ത്ഥാ​​ന മൂ​​ല്യ​​ങ്ങ​​ളെ മു​​ന്നോ​​ട്ടുകൊ​​ണ്ടു​​പോ​​വേ​​ണ്ട ഇ​​തു​​പോ​​ലു​​ള്ള നി​​ര​​വ​​ധി ജീ​​വ​​ച​​രി​​ത്ര നോ​​വ​​ലു​​ക​​ളു​​ടെ അ​​നി​​വാ​​ര്യ​​ത​​യെ കൂ​​ടി​​യാ​​ണ് മ​​റ്റു പ​​ല​​തി​​നു​​മൊ​​പ്പം ഓ​​ർ​​മി​​പ്പി​​ക്കു​​ന്ന​​ത്. നോ​​വ​​ലി​​സ്റ്റ് എ​​ഴു​​തി​​യ മു​​ൻ​​വ​​ച​​നം, നോ​​വ​​ലി​​ലേ​​ക്ക് തു​​റ​​ന്നു​​​െവ​​ച്ച ഒ​​രു വി​​സ്തൃ​​തവ​​ഴി​​യാ​​ണ്. അ​​തി​​ങ്ങ​​നെ; ഒ​​രു​​കാ​​ല​​ത്ത് താ​​ഴ്ന്നജാ​​തി​​യി​​ൽ​​പെ​​ട്ട​​വ​​ർ ഉ​​യ​​ർ​​ന്ന ജാ​​തി​​ക്കാ​​രെ ക​​ണ്ടാ​​ൽ തി​​രി​​ച്ച​​റി​​യാ​​ൻ വി​​ളി​​ച്ചു​​പ​​റ​​യേ​​ണ്ട അ​​ട​​യാ​​ള​​വാ​​ക്കാ​​യി​​രു​​ന്നു ‘ചേ​​യാ’. അ​​തി​​നു മ​​റു​​പ​​ടി​​യാ​​യി പ​​റ​​യേ​​ണ്ട അ​​ട​​യാ​​ള​​വാ​​ക്കാ​​ണ് ‘ഹോ​​യ്’ അ​​തു​​കേ​​ട്ടാ​​ൽ താ​​ഴ്ന്ന ജാ​​തി​​ക്കാ​​ർ വ​​ഴി​​മാ​​റി കൊ​​ടു​​ക്ക​​ണ​​മെ​​ന്നാ​​യി​​രു​​ന്നു സാ​​മൂ​​ഹി​​കനീ​​തി. അ​​യി​​ത്താ​​ച​​ര​​ണ​​ത്തി​​ന്റെ മു​​ദ്ര​​ക​​ളാ​​യ ര​​ണ്ടു വാ​​ക്കു​​ക​​ളും പി​​ഴു​​തെ​​റി​​ഞ്ഞ് ഹ​​രി​​ജ​​നോ​​ദ്ധാ​​ര​​ണം സാ​​ധ്യ​​മാ​​ക്കാ​​ൻ ജീ​​വി​​തം മാ​​റ്റി​​വെ​​ച്ച മ​​ഹാ​​നാ​​യി​​രു​​ന്നു സ്വാ​​മി ആ​​ന​​ന്ദ​​തീ​​ർ​​ഥ​​ൻ. സ്വാ​​മി ആ​​ന​​ന്ദ​​തീ​​ർ​​ഥ​​രു​​ടെ ജീ​​വി​​ത​​ത്തി​​ന്റെ അ​​വ​​സാ​​ന നാ​​ളു​​ക​​ളും ഓ​​ർ​​മ​​ക​​ളു​​ടെ പി​​ൻ​​വി​​ളി​​ക​​ളും ആ​​ണ് ‘ചേ​​യാ’.

ക്രി​​യാ​​ബ​​ഹു​​ല​​വും ത്യാ​​ഗ​​നി​​ർ​​ഭ​​ര​​വു​​മാ​​യ ജീ​​വി​​ത​​മാ​​ണ് ‘ചേ​​യാ’ എ​​ന്ന ഈ ​​നോ​​വ​​ലി​​ൽ ആ​​ർ. ഉ​​ണ്ണി​​മാ​​ധ​​വ​​ൻ ക​​ലാ ചാ​​തു​​ര്യ​​ത്തോ​​ടു​​കൂ​​ടി ആ​​ഖ്യാ​​നം ചെ​​യ്തി​​രി​​ക്കു​​ന്ന​​ത് (പ്ര​​ഫ​​സ​​ർ എം.​​കെ. സാ​​നു). ‘ചേ​​യാ’​​യി​​ലൂ​​ടെ ക​​ട​​ന്നു​​പോ​​കു​​മ്പോ​​ൾ ക​​ലാ​​പ​​ക​​ലു​​ഷി​​ത​​മാ​​യ ഒ​​രു കാ​​ല​​ഘ​​ട്ട​​ത്തി​​ന്റെ നെ​​ഞ്ചി​​ടി​​പ്പു​​ക​​ൾ നാം ​​കേ​​ൾ​​ക്കു​​ന്നു. കാ​​ല​​ത്തി​​നു മു​​ന്നേ ന​​ട​​ന്ന ആ​​ന​​ന്ദ​​തീ​​ർ​​ഥ​​നെ ശി​​ഷ്യ​​നാ​​യി സ്വീ​​ക​​രി​​ച്ച് യാ​​ത്ര​​യാ​​ക്കു​​മ്പോ​​ൾ നാ​​രാ​​യ​​ണ​​ഗു​​രു പ​​റ​​ഞ്ഞ വാ​​ക്കു​​ക​​ൾ സ്വാ​​മി​​യു​​ടെ ജീ​​വി​​ത​​ത്തെ എ​​ങ്ങ​​നെ നി​​ർ​​വ​​ചി​​ച്ചു എ​​ന്ന് നാം ​​തി​​രി​​ച്ച​​റി​​യു​​ന്നു: ‘ധാ​​രാ​​ളം ജോ​​ലി ചെ​​യ്തു തീ​​ർ​​ക്കാ​​ൻ ഉ​​ണ്ട​​ല്ലോ. ധീ​​ര​​മാ​​യി പൊ​​യ്ക്കോ​​ളൂ. ആ​​ന​​ന്ദ​​തീ​​ർ​​ഥ​​ൻ കേ​​ര​​ള സ​​മൂ​​ഹ​​ത്തി​​ന്റെ ന​​വോ​​ത്ഥാ​​ന ച​​രി​​ത്ര​​ത്തി​​ലെ പ്ര​​കാ​​ശ​​ഗോ​​പു​​ര​​മാ​​ണ്. ഇ​​നി​​യും പൂ​​ർ​​ത്തീ​​ക​​രി​​ക്കാ​​ത്ത സാ​​മൂ​​ഹി​​ക വി​​പ്ല​​വ​​ത്തി​​ന്റെ പാ​​ത​​യി​​ലൂ​​ടെ മു​​ന്നേ​​റു​​ന്ന​​വ​​ർ​​ക്ക് ഈ ​​നോ​​വ​​ൽ ഒ​​രു​​ പാ​​ഠ​​പു​​സ്ത​​ക​​മാ​​വ​​ട്ടെ എ​​ന്ന് ആ​​ശം​​സി​​ക്കു​​ന്നു’ ഡോ. ​​ഇ.​​വി. രാ​​മ​​കൃ​​ഷ്ണ​​ൻ).

ഹ​​രി​​ജ​​ന​​ങ്ങ​​ളു​​ടെ കൂ​​ടെ ന​​ട​​ക്കു​​ന്ന സ്വാ​​മി ദൈ​​വ​​വി​​രോ​​ധി, പൂ​​ണൂ​​ൽ പൊ​​ട്ടി​​ച്ച വ​​ഷ​​ള​​ൻ, ക​​ള്ളസ​​ന്യാ​​സി, കു​​ഴ​​പ്പ​​ക്കാ​​ര​​ൻ സ്വാ​​മി, തെ​​മ്മാ​​ടി സ്വാ​​മി, ത​​ല്ലു​​കൊ​​ള്ളി സ്വാ​​മി, തോ​​ന്ന്യാ​​സ സ്വാ​​മി, വീ​​ണ്ടു​​വി​​ചാ​​ര​​മി​​ല്ലാ​​ത്ത ആ​​ക്ടി​​വി​​സ്റ്റ് തു​​ട​​ങ്ങി ആ​​ന​​ന്ദ​​തീ​​ർ​​ഥ സ്വാ​​മി​​ക​​ൾ ചു​​മ​​ക്കേ​​ണ്ടി​​വ​​ന്ന ചീ​​ത്ത​​വി​​ളി​​ക​​ൾ മാ​​ത്രം മ​​തി​​യാ​​വും സ​​മ​​ര​​ബ​​ഹു​​ല​​മാ​​യ ആ ​​ജീ​​വി​​ത​​ത്തി​​ന്റെ ഗാം​​ഭീ​​ര്യ​​വും ഔ​​ന്ന​​ത്യ​​വും മ​​ന​​സ്സി​​ലാ​​ക്കാ​​ൻ. ജാ​​തി​​ക്കെ​​തി​​രെ ‘മ​​തം’ നി​​ർ​​വ​​ഹി​​ക്കു​​ന്ന സ​​മ​​ര​​ത്തി​​ന്റെ ചു​​രു​​ക്ക​​പ്പേ​​രാ​​ണ് ‘ചേ​​യ’. ആ​​ശ​​യ​​വാ​​ദ​​ത്തി​​നും സാ​​മൂ​​ഹിക​​പ​​രി​​വ​​ർ​​ത്ത​​ന​​ത്തി​​ൽ ഒ​​രു ആ​​യു​​ധ​​മാ​​വാ​​ൻ ക​​ഴി​​യു​​മെ​​ന്നാ​​ണ​​ത് നി​​സ്സം​​ശ​​യം ബോ​​ധ്യ​​പ്പെ​​ടു​​ത്തു​​ന്ന​​ത്. അ​​ടി​​ച്ചേ​​ൽ​​പി​​ക്ക​​പ്പെ​​ട്ട ജാ​​തി അ​​റി​​വു​​ക​​ളെ അ​​ടി​​ച്ചു​​ത​​ക​​ർ​​ക്കാ​​നാ​​ണ​​ത് ആ​​ഹ്വാ​​നം ചെ​​യ്യു​​ന്ന​​ത്. മ​​ധു​​രം നി​​റ​​ച്ച കു​​ടി​​ല​​ത​​ക​​ൾ​​ക്ക് തീ ​​കൊ​​ടു​​ക്കാ​​നാ​​ണ​​ത് തു​​ട​​ലു​​ക​​ൾ പൊ​​ട്ടി​​ക്കു​​ന്ന​​ത്. ക്ഷ​​ണി​​ക ചാ​​രി​​താ​​ർ​​ഥ്യ മ​​നോ​​ഭാ​​വ​​ങ്ങ​​ളെ​​യാ​​ണ് (Instant gratification mindset) ‘ചേ​​യാ’ അ​​ട​​പ​​ട​​ലം പി​​ടി​​ച്ചു​​കു​​ലു​​ക്കു​​ന്ന​​ത്. മ​​റ​​വി​​യി​​ലേ​​ക്ക് മ​​റി​​ഞ്ഞു​​വീ​​ഴു​​ന്ന​​വ​​രെ ഓ​​ർ​​മ​​ക​​ളി​​ലേ​​ക്കാ​​ണ് നോ​​വ​​ൽ പി​​ടി​​ച്ചു​​ത​​ള്ളു​​ന്ന​​ത്. ‘അ​​റി​​വി​​ലു​​മേ​​റി അ​​റി​​യു​​ന്ന​​തി​​ലാ​​ണ​​ത്’ നി​​ർ​​വൃ​​ത​​മാ​​വു​​ന്ന​​ത്.

കേ​​ര​​ള​​ത്തി​​ലു​​ട​​നീ​​ളം ജാ​​തി നി​​ർ​​മൂ​​ല​​ന​​ത്തി​​നുവേ​​ണ്ടി ഓ​​ടിന​​ട​​ന്നു പ്ര​​വ​​ർ​​ത്തി​​ച്ച​​തി​​ന്റെ പേ​​രി​​ൽ മ​​ർ​​ദ​​ന​​ങ്ങ​​ൾ ഏ​​ൽ​​ക്കേ​​ണ്ടിവ​​ന്ന സ്വാ​​മി ആ​​ന​​ന്ദ​​തീ​​ർ​​ഥ​​ന്റെ ജീ​​വി​​ത​​ത്തെ മു​​ൻ​​നി​​ർ​​ത്തി ച​​രി​​ത്ര​​ത്തെ അ​​ട​​യാ​​ള​​പ്പെ​​ടു​​ത്തു​​ക​​യാ​​ണ് ആ​​ർ. ഉ​​ണ്ണി മാ​​ധ​​വ​​ൻ ചെ​​യ്യു​​ന്ന​​ത് (ഡോ. ​​പി.​​കെ. പോ​​ക്ക​​ർ). ജീ​​വി​​തം ചി​​ത​​ല​​രി​​ക്കാ​​തി​​രി​​ക്കാ​​നു​​ള്ള ഗം​​ഭീ​​ര​​മാ​​യ ഒ​​രു ചു​​വ​​ടു​​വെ​​പ്പ് എ​​ന്നുംപ​​റ​​യാം.

Tags:    
News Summary - ‘Choya..’ ‘Hey’

വായനക്കാരുടെ അഭിപ്രായങ്ങള്‍ അവരുടേത്​ മാത്രമാണ്​, മാധ്യമത്തി​േൻറതല്ല. പ്രതികരണങ്ങളിൽ വിദ്വേഷവും വെറുപ്പും കലരാതെ സൂക്ഷിക്കുക. സ്​പർധ വളർത്തുന്നതോ അധിക്ഷേപമാകുന്നതോ അശ്ലീലം കലർന്നതോ ആയ പ്രതികരണങ്ങൾ സൈബർ നിയമപ്രകാരം ശിക്ഷാർഹമാണ്​. അത്തരം പ്രതികരണങ്ങൾ നിയമനടപടി നേരിടേണ്ടി വരും.

access_time 2026-05-24 07:21 GMT