ചെക്ക് ബൗൺസ് കേസുകൾ: ഒത്തുതീർപ്പ് വൈകുന്തോറും ചെലവും വർധിക്കും

ചെക്ക് ബൗൺസ് ആകുന്ന സാഹചര്യങ്ങളിൽ അത് തീർപ്പാക്കാൻ വൈകുന്നത് വലിയ സാമ്പത്തി ബാധ്യത ഉണ്ടാക്കും. കോടതികളിൽ കേസ് മുന്നോട്ട് പോകുന്തോറും അത് അവസാനിപ്പിക്കാൻ നിങ്ങൾ കൂടുതൽ തുക നൽകേണ്ടി വരും. ഹരിയാന ഹൈക്കോടതിയുടെ സമീപകാലത്തെ ഒരു കേസ് ഇതിന് മികച്ച ഉദാഹരണമാണ്. ഇതിനകം ശിക്ഷിക്കപ്പെടുകയും സെഷൻസ് കോടതിയിൽ അപ്പീൽ തള്ളപ്പെടുകയും ചെയ്ത പ്രതി, കേസ് ഹൈക്കോടതിയുടെ പരിഗണനയിലിരിക്കെ പരാതിക്കാരനുമായി ഒത്തുതീർപ്പിലെത്തി. ഈ ഒത്തുതീർപ്പ് ഹൈക്കോടതി അംഗീകരിച്ചു. ഇവിടെ ഒത്തുതീർപ്പ് വൈകിയിരുന്നെങ്കിൽ ചെലവ്, കേസ് തീർപ്പാക്കുന്ന ഘട്ടത്തിനനുസരിച്ച് ചെലവ് വർധിച്ചേനെ.

തുടക്കത്തിൽ തന്നെ ഒത്തുതീർപ്പാക്കുകയാണെങ്കിൽ അധിക ചെലവുകൾ ഒന്നും വരില്ല. പ്രതിഭാഗം തെളിവെടുപ്പ് രേഖപ്പെടുത്തുന്നതുവരെ കാത്തിരുന്നാൽ അത് ചെക്ക് തുകയുടെ 5 ശതമാനമായി ഉയരാം. സെഷൻസ് കോടതിയിലോ ഹൈക്കോടതിയിലോ എത്തുമ്പോൾ ഇത് 7.5 ശതമാനമായും, സുപ്രധാന കോടതിയിലെത്തുമ്പോൾ 10 ശതമാനമായും ഉയരാം. 

വൈകിയുള്ള ഒത്തുതീർപ്പിന് എത്ര ചെലവ് വരും?

1881 ലെ നെഗോഷ്യബിൾ ഇൻസ്ട്രുമെന്‍റ്സ് ആക്ട് സെക്ഷൻ 138 പ്രകാരമാണ് ചെക്ക് ബൗൺസ് കേസുകൾ വിചാരണ ചെയ്യുന്നത്. കക്ഷികൾ തർക്കം പരിഹരിക്കാൻ തയ്യാറാകുന്ന ഇത്തരം കേസുകൾ ഒത്തുതീർപ്പാക്കുന്നതിനെ സുപ്രീം കോടതി വർഷങ്ങളായി പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്. ചെക്ക് തുക നൽകുന്ന സമയത്തിന്‍റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ ചുമത്താവുന്ന അധിക ചെലവുകളെക്കുറിച്ചുള്ള മാർഗനിർദ്ദേശങ്ങൾ 2025 ലെ സഞ്ജബിജ് താരി വേഴ്സസ് കിഷോർ എസ്. ബോർകാർ കേസിൽ സുപ്രീം കോടതി പുനഃപരിശോധിച്ചിരുന്നു.

ഹരിയാന ഹൈക്കോടതിയുടെ ആഗസ്റ്റ് 3 ലെ ഉത്തരവിൽ പരാമർശിച്ചിരിക്കുന്ന ചട്ടക്കൂട് പ്രകാരം, പ്രതിഭാഗം തെളിവുകൾ രേഖപ്പെടുത്തുന്നതിന് മുമ്പാണ് പ്രതി ചെക്ക് തുക നൽകുന്നതെങ്കിൽ, യാതൊരുവിധ അധിക ചെലവുകളോ പിഴയോ ഈടാക്കാതെ കുറ്റം ഒത്തുതീർപ്പാക്കാൻ വിചാരണ കോടതിക്ക് അനുവാദം നൽകാം.

പ്രതിഭാഗം തെളിവുകൾ രേഖപ്പെടുത്തിയതിന് ശേഷവും എന്നാൽ വിചാരണ കോടതി വിധി പ്രസ്താവിക്കുന്നതിന് മുമ്പുമാണ് പണം നൽകുന്നതെങ്കിൽ, ചെക്ക് തുകയുടെ  5 ശതമാനം ഈടാക്കിക്കൊണ്ട് ഒത്തുതീർപ്പ് അനുവദിക്കാവുന്നതാണ്. അപ്പീൽ അല്ലെങ്കിൽ റിവിഷൻ ഘട്ടത്തിൽ കേസ് സെഷൻസ് കോടതിയിലോ ഹൈക്കോടതിയിലോ എത്തിയ ശേഷമാണ് ചെക്ക് തുക നൽകുന്നതെങ്കിൽ, അധിക ചെലവ് 7.5 ശതമാനം വരെയാകാം. കേസ് സുപ്രീം കോടതിയിൽ എത്തിയ ശേഷമാണ് പണം നൽകുന്നതെങ്കിൽ ഈ നിരക്ക് 10 ശതമാനമായി ഉയരും.

ഉദാഹരണത്തിന്, 10 ലക്ഷം രൂപയുടെ ചെക്ക് ബൗൺസ് കേസ് സെഷൻസ് കോടതിയിലോ ഹൈക്കോടതിയിലോ എത്തുമ്പോൾ ഒത്തുതീർപ്പാക്കുകയാണെങ്കിൽ, അധിക ചെലവ് 75,000 രൂപയായി വരാം. കേസ് സുപ്രീം കോടതിയിൽ എത്തിയാൽ 10 ശതമാനം അതായത് 1 ലക്ഷം രൂപ നൽകേണ്ടി വരും. ഈ തുക ചെക്ക് തുകക്ക് പുറമെയാണ്.

എന്തുകൊണ്ടാണ് ഒത്തുതീർപ്പ് വൈകൽ ചെലവേറിയതാകുന്നത്?

ചെക്ക് ബൗൺസ് തർക്കങ്ങൾ വർഷങ്ങളോളം കോടതിയിൽ നീണ്ടുപോകുന്നതിന് പകരം, കക്ഷികൾ തുടക്കത്തിൽ തന്നെ അവ പരിഹരിക്കാൻ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുക എന്നതാണ് ഈ ഗ്രേഡഡ് ചെലവുകൾ കൊണ്ടുദ്ദേശിക്കുന്നത്. നിരവധി സുപ്രീം കോടതി വിധിന്യായങ്ങളിലൂടെയാണ് ഈ ചട്ടക്കൂട് രൂപപ്പെട്ടത്.

2010 ലെ ദാമോദർ എസ്. പ്രഭു വേഴ്സസ് സയ്യിദ് ബാബാ ലാൽ എച്ച് കേസിൽ, ഏത് ഘട്ടത്തിലും സ്വതന്ത്രമായി ഒത്തുതീർപ്പ് അനുവദിക്കുന്നത് വ്യവഹാരം നീട്ടിക്കൊണ്ടുപോകാൻ പ്രതിക്ക് പ്രേരണയാകുമെന്ന് നിരീക്ഷിച്ചുകൊണ്ട്, വൈകിയുള്ള ഒത്തുതീർപ്പുകൾക്ക് സുപ്രീം കോടതി ഗ്രേഡഡ് ചെലവുകൾ വ്യവസ്ഥ ചെയ്തിരുന്നു.

2025 ലെ സഞ്ജബിജ് താരി കേസിൽ സുപ്രീം കോടതി ഈ മാർഗനിർദ്ദേശങ്ങൾ പുനഃപരിശോധിക്കുകയും വിവിധ ഘട്ടങ്ങളിൽ ബാധകമായ ചെലവുകൾ കുറയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. ഈ പരിഷ്കരിച്ച സുപ്രീം കോടതി ചട്ടക്കൂടാണ് ആഗസ്റ്റ് 3 ലെ ഉത്തരവിൽ പഞ്ചാബ് ആൻഡ് ഹരിയാന ഹൈക്കോടതി പരാമർശിച്ചത്. 

ഒരു കേസിൽ ഒന്നര വർഷത്തെ കഠിന തടവും 5.10 ലക്ഷം രൂപ നഷ്ടപരിഹാരവും, മറ്റേ കേസിൽ 1.55 ലക്ഷം രൂപ നഷ്ടപരിഹാരവും നൽകാൻ കോടതി ഉത്തരവിട്ടിരുന്നു. തുടർന്ന് സോനിപത് അഡീഷണൽ സെഷൻസ് ജഡ്ജി നവംബർ 2025ൽ അപ്പീലുകൾ തള്ളി. എന്നാൽ റിവിഷൻ ഹരജികൾ പഞ്ചാബ് ആൻഡ് ഹരിയാന ഹൈക്കോടതിയുടെ പരിഗണനയിലിരിക്കെ, സോനിപത്തിലെ മീഡിയേഷൻ ആൻഡ് കൺസിലിയേഷൻ സെന്‍ററിൽ വെച്ച് 2026 മെയ് 22ന് ചന്ദറും പരാതിക്കാരനും തമ്മിൽ ഒത്തുതീർപ്പിലെത്തി.

ഒത്തുതീർപ്പ് ഹൈക്കോടതിയിൽ സ്ഥിരീകരിച്ച പരാതിക്കാരൻ, കുറ്റങ്ങൾ ഒത്തുതീർപ്പാക്കുന്നതിനും ചന്ദറിനെ വെറുതെവിടുന്നതിനും തനിക്ക് യാതൊരു എതിർപ്പുമില്ലെന്ന് വ്യക്തമാക്കി. ഹൈക്കോടതി ഒത്തുതീർപ്പ് അംഗീകരിക്കുകയും ചന്ദറിന്‍റെ ശിക്ഷയും സെഷൻസ് കോടതി ഉത്തരവുകളും റദ്ദാക്കുകയും ചെയ്തു.

അധിക ചെലവ് ഒഴിവാക്കാൻ കഴിയുമോ?

അതെ, പക്ഷേ അത് എല്ലാ കേസുകളിലും സ്വയമേവ ലഭിക്കുന്ന ഒന്നല്ല. ഗ്രേഡഡ് കോസ്റ്റ് ഫ്രെയിംവർക്ക് ഉണ്ടെങ്കിലും, വ്യക്തിഗത കേസിന്‍റെ സാഹചര്യങ്ങൾക്കനുസരിച്ച് അധിക ചെലവ് കുറയ്ക്കാനോ ഒഴിവാക്കാനോ ഉള്ള അധികാരം കോടതികളിൽ നിക്ഷിപ്തമാണെന്ന് ഹൈക്കോടതി വ്യക്തമാക്കി. എന്നാൽ അസാധാരണവും നിർബന്ധിതവുമായ സാഹചര്യങ്ങൾ ഉള്ളപ്പോൾ മാത്രമേ അത്തരം അധികാരം വിനിയോഗിക്കാവൂ എന്നും കോടതി ഊന്നിപ്പറഞ്ഞു.

എന്തുകൊണ്ടാണ് നേരത്തെ ഒത്തുതീർപ്പാക്കുന്നത് പ്രയോജനകരമാകുന്നത്?

ചെക്ക് ബൗൺസ് കേസിൽ ഉൾപ്പെട്ടിരിക്കുന്നവർ മനസ്സിലാക്കേണ്ട രണ്ട് പ്രധാന കാര്യങ്ങളുണ്ട്. ഒന്നാമതായി, കക്ഷികൾ യഥാർഥ ഒത്തുതീർപ്പിലെത്തുകയും കോടതി അതിന് അനുവാദം നൽകുകയും ചെയ്താൽ, ശിക്ഷിക്കപ്പെട്ട ശേഷമുള്ള വിചാരണ പുരോഗമിക്കുന്ന ഘട്ടങ്ങളിൽ പോലും ഒത്തുതീർപ്പ് സാധ്യമാകും. രണ്ടാമതായി, കൂടുതൽ വൈകുംതോറും ആ ഒത്തുതീർപ്പ് കൂടുതൽ ചെലവേറിയതായി മാറും.

അസാധാരണ സാഹചര്യങ്ങളിൽ കോടതികൾക്ക് ഈ ചെലവുകൾ ഒഴിവാക്കി നൽകാം, എന്നാൽ അത്തരം ഇളവുകൾ ഉണ്ടാകുമെന്ന് ഉറപ്പിച്ചു പറയാനാകില്ല. ചെക്ക് ബൗൺസ് തർക്കം പരിഹരിക്കാനുള്ള സാധ്യത കാണുന്ന ആരെയും സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം സാമ്പത്തിക ലാഭം വ്യക്തമാണ്. നേരത്തെ ഒത്തുതീർപ്പാക്കുന്നത് കോടതിയിൽ കുറഞ്ഞ പണവും സമയവും ചെലവഴിക്കാൻ സഹായിക്കും.